1630a yari

Dum 1630a yari di 17ma yarcento eventis inter altri:

• Europa –
  • En Germania folieti blamas tabako-fumado, quo expansis su en lando kun Nederlandana korpi.
  • En Francia esas permisata vendar tabako nur en apoteko depos 1635. Recepto de mediko esas kondicionata.
  • En Anglia Charles 1ma entraprezas regnar sen parlamento (1629–1640).
• Azia – Cezaro Zhong Zhen di Chinia esas interesata nur da karpentado e livas regnal aferi ad eunuko Wei Zhong Xian. L’ imperio di Ming-dinastio esas kaduka e populo revoltas.