Eylau-batalio

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
"Napoléon sur Eylau-agro" da Antoine Jean Gros

Eylau-batalio, ye 7 e 8 di februaro 1807, esas sangoza e sen rezulto asalto inter la francini forci di Napoléon 1ma e precipua rusiani sub generalo Bennigsen 20 km sud-esto di Königsberg Prusia. La maxim granda kavalrio charjo en historio (pluse 11.000 grava kavalriani) eventas dum ta batalio.

Eylau esas l'unesma importanta blokigo di franca Grande Armée, qua dum la du antea kampanii havis gagnas omni, destruktinta l'armei di europa granda povi lore Austerlitz en decembro 1805 e Jena-Auerstedt en oktobro 1806.

Kun la prusa armeo reduktita en kelka fuganti, Napoléon okupis la precipua urbi di Germania e marchas vers esto persequeskas la restanta forci (9.000 soldati sub generalo Lestocq), 60.000 homi rusiani sub la komando di 75 yara marshalo Mikhail Kamensky opozita kontre li. Grande Armée prenas hiverneyo en Polonia.

Ye januaro 1807 la rusiani forci kun rinforco di 50.000 di Buxhoven e 30.000 homi di rusa garda imperiala, do 140.000 soldati lore komandita da Bennigsen, probis surprizar izolita en norde franca 1ma korpo sub marshalo Bernadotte.

Kun lia kustuma inventivema, Napoléon turnis la situo segun lia propra avantajo, instruktinta Bernadotte pri ekigar e celata desplasizar la restajo di Grande Armée pro klozar la prusa retreto. Ma l'aresto di franca kuriero informas Bennigsen di kaptilo ed il retroigas. Napoléon decidas lore di provokar maxim batalio da marchar direkte vers Königsberg ube il savas ke esas la precipua centro di rusa provizuro mem se Bernadotte esas tro fore.

Marshalo Soult-korpo e marshalo Murat-kavalrio, ke havas maxim bona milita kavali prenita en Prusia, esas l'unesma atingas Eylau, proxim 14:00 ye 7ma. Dum pos-dimezo, ulo esas rinforcabas da marshalo Augereau-korpo e l'imperiala gardo, po totalo di 45.000 soldati e 200 kanoni. Bennigsen havas 67.000 homi kun 460 kanoni ja instalita.

La francini atakas pro prenar Eylau vilajo ke konquestas lore fina dio. Amba enemii perdis 4.000 homi e pasas maxim mala nokto en koldo sen manjar.

Dum nubo-tempesto de 7:00 artilrio-duelo komencas. De 9:00 l'unesma trupi di Davout parvenas ad extrema rekto e esas atakita da rusani. Augereau e Soult korpi venas pro helpar ma perdas multa soldati da kanon-pafi. Lore maxim rusana trupi atakas en centro a Eylau. Napoléon esas preke kaptas en la kirko.

Murat-kavalio charjas lore kun maxim efekto e riformacesas kontre la precipua baterio, perdinta 1.500. Napoléon ke konocas l'aprocho di prusini rezervas lia gardo. Ye 16:00 Lestocq arivas e atakas Davout. Ye 19:00 Ney ke sequas li atakas anke. Ye 22:00 la batalio cesas kun la rusa igas a Königsberg.

Amba armei havas proxim 20.000 morti e multa grava vundi. Napoléon, shanceligita da multa perdaji e sufrado, restas semano pro sorgar.