Gnostismo

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez

Gnotismo esis filozofial-religiala ideologio, qua naskis dum l’ unesma yarcento pos Kristo exter la Kristanismala kongregacioni. Gnostismo prenis idei de judaismo, helenismo e Kristanismo.

Balde pos lua nasko gnotismo influeskis ad eklezio, e dum la duesma yarcento ol konkursis tre serioze kun l’ ekleziala Kristanismo pri la stando dil interpretanto di la reala Kristanismo.

Gnostismo repulsis la Kristanismala vidpunto pri la deala origino di la mondumo. Ol dividis omno a nevidebla mondo di lumo, quan Deo regnis, ed a materiala e videbla mondo. Pro ke reala Deo ne esis responsanta pri la nasko di la videbla mondo (qua esis kreata da un ento de la mondo di lumo sen permiso), Deo e la videbla mondo esis komplete stranjeri vers l’una l’altra. La videbla mondo esis fenomeno di maladeso ed, altralatere, Deo e la lumala mondo reprezentis pozitiva valori.

Anke la konceptajo pri homo esis duala che la agnostikisti. La reala ego di homo, la deala cintilo, venis de la lumala mondo, ma ol kapteskis kom forcato en la materiala e mala korpo homala. La kauzo a la homala bezono pri la salvo ne esis homo ma la kulpo en la deala mondo. Homo ne esis deliktanto ma viktimo (komparez: en Judaismo e Kristanismo la kauzo esas homo ipsa). Pro lo homo bezonis liberesko de jeno di materiala existo ma ne de kulpanteso.

En gnostismo on komprenas la salvesko kom liberesko di la spirito e kom retroveno di la reala ego a la lumala mondo. Ma ne esas facila libereskar ek la korpala karcero, pro ke homo perdis lua savo pri la deala origino di sua reala ego. La praktikado di la religiala legi o la emoco pri la graco ne liberigas homo. Pro la salvesko homo bezonas savo, gnosis.

La fonti di gnostismo[redaktar | edit source]

Til la mezo di 20ma yarcento, gnostismo esis konocata del anti-gnostismala skriburi dal ekleziala patri. La studiisti povis uzir nur poka originala fonto, i.a. Pistis Sofia. La situaciono chanjis, kande ye 1945 on deskovris en Nag Hammad, Egiptia, granda kolekturo di la gnostismala literaturo. Ol kontenis 13 kodexi en la Koptiana, entote preske 50 skriburi. Dum la 1970a yari on ediktis de la skriburi kompleta faksimilo, qua efektigis nova ero en la studio di la gnostismo. Tale on povis studiar la originala pensi dil unesma gnostikisti sen anti-gnostismala kolorizo.