Kosta Rika
República de Costa Rica
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kosta Rika esas lando qua jacas en Centr-Amerika. Lua vicina landi esas:
En esto jacas Karibeano, ed en westo, Oceano Pacifiko.
Bazala fakti pri Kosta Rika.
Indexo |
Historio [redaktar]
 |
Videz anke: Historio di Kosta Rika. |
Evidenci di homi vivanta en la regiono di nuna Kosta Rika datizas de 10 mil yari ante nun. L'unesma Europana qua arivis en la regiono esis Cristóbal Colón ye 18 di septembro 1502[1]. La regiono ne esis konsiderita da Hispaniani facila por livar, pro lua poka precoza rekursi. Nur ye 1562 Juan Vasquez de Coronado fondis l'urbo di Cartago[1].
Kosta Rika divenis nedependanta de Hispania ye 15 di septembro di 1821 kom parto di Federala Republiko di Centr-Amerika. Kosta Rika livis l'uniono ye 1838. Ye 31 di agosto 1848 José María Castro Madriz deklaris Kosta Rika un naciono suverena e nedependanta, e divenis lua unesma prezidisto.
Kande William Walker arivis en Nikaragua e konquestis povo en ta lando, li divenis menaco kontre Kosta Rika. Ye 27 di februaro 1856 prezidisto Juan Rafael Mora Porras obtenis de Kostarikana kongreso permiso por deklarar milito kontre la trupi di Walker, ed ye 20 di marto sam yaro, en Santa Rosa batalio, stranjera forci esis vinkita.
Ol esas l'unesmo lando quam abolisas milita forci.
Politiko [redaktar]
Kosta Rika esas la maxim stabila republiko di Centr-Amerika, kun adminime 59 yari di demokratio. Lua prezidisto esas la chef-stato e la chef-guvernerio, ed esas elektata da populo por 4 yari. L'exekutiva povo anke havas du vice-prezidisti. Pos 8 di mayo 2010 guvernas lando Laura Chinchilla Miranda, l'unesma muliero prezidistino di Kosta Rika.
La legifala povo esas kompozata da parlamento qua havas 1 chambro, la Nacionala Asemblajo (Asamblea Legislativa) kun 57 membri, elektata por 4-yara periodo. Ne existas senato.
La supra korto esas la maxim alta instanco di judiciala povo ed esas kompozata da 22 judiciisti elektita por 8 yari da Naciona Asemblajo. Nuna prezidisto di supra korto esas Luis Paulino Mora Mora.
La konstituco di lando esis adoptita ye 1949 ed esas un di poka nuna konstituci qua konsideras un religio, katolikismo, kom oficala religio dil stato, en lua artiklo 75ma[2].
Geografio [redaktar]
Kosta Rika jacas en Centr-Amerika, 10° Nordo di Equatoro. Lando havas un totalo di 1228 kilometri di litoro, 212 km en Karibeano e 1016 km en Pacifiko. Ol anke havas 309 km di frontieri en nordo kun Nikaragua e 639 km en sudo e sud-westo kun Panama.
Lando anke havas multa insuli. Le precipua esas Calero insulo (151,6 km², la maxim granda di lando) e Isla del Coco (24 km²).
Lua klimato esas tropikala. La maxim alta monto di lando esas Cerro Chirripó, kun 3820 metri di altitudo.
Ekonomio [redaktar]
|
Videz anke: Ekonomio di Kosta Rika. |
Demografio [redaktar]
La precipua urbo esas San Jose. Altra importanta urbi esas Alajuela e Cartago.
Kulturo [redaktar]
Cetera aferi [redaktar]
- Prezidantala Domo (Casa Presidencial) - oficala pagino di guvernerio (en Hispaniana)
Referi [redaktar]
