Libano
| الجمهوريّة البنانيّة (Al Jumhuriah al Lubnaniah)
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Libano esas lando qua jacas en Proxim Oriento. Lua vicina landi esas:
En esto jacas Mediteraneo.
Bazala fakti pri Libano.
Indexo |
Historio [redaktar]
 |
Videz anke: Historio di Libano. |
En nuna Libano existas la maxim ancien urbo dil mondo, Biblos, habitita pos 5.000 yari aK. Feniciani originis de la regiono ed establisis su en multa regioni di Mediteraneo. Dum 6ma yarcento aK, Cirus la Granda de Persia konquestis la regiono. Pos du yarcenti, Alexandros la Magna atakis e destruktis l'urbo di Tiro. Dum sequanta yari, la regiono divenis parto di Egiptiana, Persiana, Asiriana, Romana, Araba e finale Otomana imperii.
Ye 1516 sultano Selim 1ma okupis la regiono di Monto Libano e montala regioni di Siria e Palestina. La regiono divenis parto di Otoman imperio til 1918 kande Francia okupis ol. Til fino di unesma mondomilito famino mortis cirkum 100,000 personi en Beirut e Monto Libano, cirkum 1/3 di totala populo di la regiono.[2] La majoritato di la populo di Libano esis kristani, specale Maroniti ed ortodoxi. Ye 1 di septembro 1926 Francia formis Libanana republiko.
Libano deklaris nedependeso de Francia ye 26 di novembro 1941, agnoskita ye 22 di novembro 1943 kande Francia jacis okupita da Nacista Germania dum Duesma Mondomilito[3]. Malgre ta, lasta Franca soldati nur livis la regiono ye 1946.
Pos nedependeso, Libano alternis periodi di politikala stabileso kun altra di interna od extera konflikti. Ye mayo 1948 Libano suportis vicina Araba landi kontre Israel. Malgre kelka soldati krucumis la frontiero kun Israel, on ne havis oficala invado. Kom rezulto di milito, cirkum 100,000 Palestinani krucumis Libanana frontiero, kom refujinti. Israel ne permisis li retroirar a lua teritorio pos milito.
Ye 1975 komencis interna milito en Libano, qua lastis 15 yari e devastis lua ekonomio. Cirkum 150,000 personi mortis ed altra 200,000 esis vunditi.[4]
Politiko [redaktar]
Libano esas specala parlamentala republiko: la prezidisto mustas esar kristano, e la chefa ministro mustas esar islamo. La parlamento havas 128 membri ed 1 chambro.
Geografio [redaktar]
Libano esas mikra stato en esta rivo di Mediteraneo. Granda parto de lua teritorio esas kovrata da monti. La maxim alta monto di lando esas Qurnat as Sawda', kun 3.088 metri di altitudo.
Ekonomio [redaktar]
|
Videz anke: Ekonomio di Libano. |
Demografio [redaktar]
La maxim granda urbo esas Beirut. Altra importana urbi esas Tripoly e Saida (Sidon).
Kulturo [redaktar]
Lingui: Araba (oficala)
- altra lingui uzata: Franca, Angla, Armena.
Religii:
- Islamisti 55 % (Sunna, Shiaa).
- Kristani 44 % (Maroniti, Katoliki, Ortodoxi).
- 1% judaismo e Druzi.
Cetera aferi [redaktar]
Muliero ne transmisas lua nacionaleso.
Referi [redaktar]
- ↑ World Population Prospects - United Nations Department of Economic and Social Affairs
- ↑ Dreaming of Greater Syria Abdul-Ilah Saadi. Al Jazeera English.
- ↑ "Glossary - Cross-Channel invasion" Public Broadcasting System
- ↑ "After the war, the mop-up" Time, 1991.
| Nedependanta stati en Azia |
| Afganistan | Azerbaijan | Bahrain | Bangladesh | Brunei | Bhutan | Chinia | Filipini | India | Indonezia | Iran | Irak | Israel | Japonia | Jordania | Kambodja | Kazakstan | Kirgizistan | Kuwait | Laos | Libano | Malaizia | Maldivi | Myanmar | Mongolia | Nepal | Nord-Korea | Oman | Pakistan | Katar | Saudia Arabia | Singapur | Siria | Sri Lanka | Sud-Korea | Tajikistan | Tailando | Taiwan | Timor Leste | Turkmenistan | Turkia | Unionita Araba Emirati | Uzbekistan | Vietnam | Yemen |
| Ne agnoskata nedependesi Palestina |
