Verdun-batalio

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Gramatikala revizo bezonata
Verdun-batalio
French trench battle.jpg
Franca trancheo en nord-esto di Francia.
Konflikto Unesma mondomilito
Dato 21 di februaro til 18 di decembro 1916
Loko Verdun-sur-Meuse, Francia
Rezultajo Taktikala vinko di Francia
Militanti
Flag of France.svg Francia Flag of the German Empire.svg Germaniana Imperio
Komanderi
Philippe Pétain
Robert Nivelle
Erich von Falkenhayn
princo Wilhelm
Totala forci
Cirkum 30,000 ye 21 di februaro 1916. Cirkum 150.000 Cirkum 150,000 ye 21 di februaro 1916
Perdaji
163,000 morti, 260,000 vunditi 143,000 morti; 236,000 vunditi

Verdun-batalio esis la precipua batalio en westala fronto dum unesma mondomilito inter germana e franca armei de 21 di februaro til 19 di decembro 1916 cirkum Verdun-sur-Meuse, nord-esta Francia. Ul rezultis plu quarto miliono morti e mezo miliono vundi. Ul esis la plu longa batalio di ta milito e la duesma plu sanga dop Somme.

Kadro[redaktar | edit source]

Mapo di loko ube okuris la batalio.

Per omna intermilitanti, l'enemikaji komencita ye 1914 devis esar korta duro. Ma Germaniani es haltita sur Marne rivero. Lore mar-korso en-iras. Finale, la fronto stabilas su sur lineo facinta 750 km, de nord-maro til Suisia. La armei enteras su. La mov-milito es finas. La konflikto anuncesas plu longa ke previdita.

Ye 1915 omna probi forcar aperturo, da Germaniani lor duesma Ypres-batalio, da Britanini lor Neuve Chapelle-batalio e da Franciani en la Duesma Champagne-batalio. Omna faliis, kun multi perdaji la sole rezulto.

Strategio desblokusar la situeso[redaktar | edit source]

Per germana komando, generalo von Falkenhayn, stab-chefo, opinionis ke mem se aperturo ne povas esar posibla, tamen febligar Francia da impozar maxim perdaji (adminime bona ratio).

Qua front-loko frapar?[redaktar | edit source]

La sitio di Verdun es selektita per multa racioni.

  • To esis strategiala poziciono nam proxim obus-fabrikerio e granda staciono di Metz. Kontre dop Franca linei ne havas rato di granda voyi e bona fervoyo.
  • Franca salio do povas ataquar de tri lateri e kaduka fortresi.
  • Ne naturala obstaklo vers Paris.

Batalio[redaktar | edit source]

Fristo da mala tempo permisis Franciani venigar du divizioni en la zono.

La batalio komencas ye 21 di februaro 1916 kun non hori bombardo da 1.200 kanoni sur 40 km fronto, sequanta da atako per tri korpa armei (la 3,7 e 18ma). Germaniani uzis por unesma foyo lans-flamo da netigar tranchei. Ye 23 di februaro Germaniani havas avancar kin km, kapturita Bois des Caures e atingis Samogneux, Beaumont, e Ornes. Mala komuniki indikas franca komando sole lore graveso di atako

Ye 24 la franca 20ma korpo sub general Balfourier esis jetar en la fairuyo. Ye25 Germaniani kapturis la centrala fortreso di Fort Douaumont sen pafo. Verdun-urbo esis proxim.

General Philippe Pétain esis nomita komando di Verdun zono e lia 2ma korpo varsar ube. Grava fal-nivo donas tempo per Franciani installar plu homi e municioni da fervoyo de Bar-le-Duc.

Kom tam multi atakadi sur westa fronto, da avancinta Germana trupi havis perdita efektiva protektanta artilrio. Kun agro-batalio chanjis kom fango-maro tra grava bombardo to es tre desfaciligar movar kanoni. L’avanco anke placas la Germaniani en atingopovo di franca artilrio sur westa rivero di Meuse. Omna nova advanco lore divenas plu kostiza ke la antelasta. Kande Douaumont-vilajo esis finala kaptita ye 2 di marto quar germana rejimenti esis destruktita.

Nekapabla avancar vers Verdun direkte, Germaniani turnis di flanki, atakinta colini di Le Mort Homme ye 6 e Fort Vaux ye 8 di marto. Dum tri monti ul kaptis la vilaji di Cumières e Chattancourt westa Verdun, e Fort Vaux en esta kapitulis ye 7 di junio. Perdaji esis tre granda amba. Pétain cherchis sparar lia trupi da restinta defensiva, ma es remplasis ye 1 di mayo kun plu atak-mento general Robert Nivelle.

Germaniani sequa objektivo esis Fort Souville. Ye 22 di junio ul bombardis franca defensilo kun difosgene veneno-gazo, e atakas morgo kun 60.000 homi, preninta baterio di Thiaumont e vilajo di Fleury. Ma ne povas kaptar Souville, tamen kombati cirkum kontinuas til 6 di septembro.

L’apertinta di Somme-batalio ye 1 di julio koaktis Germania retro-irar kelka artilrio.

Ye autuno, germana soldati esis exhaustinta e Falkenhayn esis remplasinta kom stab-chefo da Paul von Hindenburg e komando che Verdun da general Erich Ludendorff.

Francia lansis kontre-atako ye 21 di oktobro uzinta teknika di rolera barajo da unesma foye. Fort Douaumont esis bombardita kun nova 400 mm kanoni (diplacas sur fervoyo e do vizo helpita kun avioni), e kaptita ye 24. Ye 2 di novembro Germaniani livita Fort Vaux. Finala franca atako komencinta ye 11 di decembro a Germania departa pozicioni.

Perdaji[redaktar | edit source]

En la milito-matematika, to esis tre importanta ke pokega populacioni di centrala povi infliktas tre plu perdaji on enemiki ke ul sufris. Dum Verdun Germania facas plu morti e vundi ma ne kun 2:1 ratio esperita. Verdun facas tre kruela on Francia ma ul rezistis. Da rotacioni 70% di lia trupi pasas ibe.