Myanmar

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Myanmar
Myanmar long form.png
Pyidaunzu Thanmăda Myăma Nainngandaw
Flag of Myanmar.svg State seal of Myanmar.svg
Flago di Myanmar Blazono di Myanmar
Nacionala devizo:
{{{Devizo}}}
Nacionala himno:
Kaba Ma Kyei
[[File:{{{Audio_ligilo}}}]]
Myanmar in its region.svg
{{{Imajo_informo}}}
Urbi:
Chefurbo: Naypyidaw
· Habitanti: 925,000 (2009)
· Habitanti: {{{Habitanti_chefurbo}}}
· Dato: {{{Dato_chefurbo}}}
· {{{TituloChefurbo2}}}: {{{Chefurbo2}}}
· Habitanti: {{{Lojanti_chefurbo2}}}
· Dato: {{{Dato_chefurbo2}}}
· {{{TituloChefurbo3}}}: {{{Chefurbo3}}}
· Habitanti: {{{Lojanti_chefurbo3}}}
· Dato: {{{Dato_chefurbo3}}}
Precipua urbo: Rangoon
· Habitanti: {{{Lojanti_precipua}}}
Linguo:
Oficala linguo: {{{Oficala_linguo}}}
Lingui:
Oficala lingui: Burmana
Nacionala linguo: {{{Nacionala_linguo}}}
Nacionala lingui: {{{Nacionala_lingui}}}
Regionala linguo: {{{Regionala_linguo}}}
Regionala lingui: {{{Regionala_lingui}}}
Etnii:
· {{{Etnii_procenti}}} {{{Etnii}}}
· {{{Etnii2_procenti}}} {{{Etnii2}}}
· {{{Etnii3_procenti}}} {{{Etnii3}}}
· {{{Etnii4_procenti}}} {{{Etnii4}}}
· {{{Etnii5_procenti}}} {{{Etnii5}}}
· {{{Etnii6_procenti}}} {{{Etnii6}}}
· {{{Etnii7_procenti}}} {{{Etnii7}}}
· {{{Etnii8_procenti}}} {{{Etnii8}}}
· {{{Etnii9_procenti}}} {{{Etnii9}}}
· {{{Etnii10_procenti}}} {{{Etnii10}}}
Demonimo: {{{Demonimo}}}
Guvernerio:
Tipi: republiko
· Prezidanto: Htin Kyaw
· Prezidisto (serbo): {{{Serbiana_prezidisto}}}
· Prezidisto (kroato): {{{Kroatiana_prezidisto}}}
· Prezidisto (Bosno): {{{Bosniana_prezidisto}}}
· Ko-princi: {{{Ko-princi}}}
· Ko-princi: {{{Chefi_di_la_Kongreso_dil_Populo}}}
· General-guverniestro: {{{Generala_guverniestro}}}
· [[{{{Nomo_listo_chefo_guverno}}}|{{{Titulo_chefo_guverno}}}]]: {{{chefo_guverno}}}
Legifantaro: [[{{{Legifantaro}}}]]
Historio:
· {{{Historio}}}: {{{Historio_dato}}}
· {{{Historio2}}}: {{{Historio2_dato}}}
· {{{Historio3}}}: {{{Historio3_dato}}}
· {{{Historio4}}}: {{{Historio4_dato}}}
· {{{Historio5}}}: {{{Historio5_dato}}}
Surfaco: (40ma granda)
· Totala: {{{Surfaco}}} km²
· Aquo: 3,06%
Habitanti: (24ma granda)
· Totala: {{{Lojanti}}} (2009)
· Totala: 50.020.000[1] (2009)
· Denseso di habitantaro: {{{Lojanto-denseso}}} hab./km²
· Denseso di habitantaro: 73,9 hab./km²
KLP (KPP):
· Totala: {{{KLP_KPP_totala}}}
· Segun persiono: {{{KLP_KPP_segun_persiono}}}
KLP:
· Totala: {{{KLP_totala}}}
· Segun persiono: {{{KLP_segun_persiono}}}
Gini: ([[{{{Gini_yaro}}}]])
{{{Gini_chanjo}}} {{{Gini}}}
{{{Gini_valoro}}} · {{{Gini_rango}}}
IHD: ([[{{{IHD_yaro}}}]])
{{{IHD_chanjo}}} {{{IHD}}}
{{{IHD_valoro}}} · {{{IHD_rango}}}
Pluse informi:
Valuto: kyat
· Abreviuro: {{{Abreviuro}}}
· Simbolo: {{{Simbolo}}}
Tempo-zono: {{{Tempo_zono}}}
· Somero tempo: {{{Somero_tempo}}}
Dato-formato: {{{Dato_formato}}}
Veho-latero: {{{Veho_latero}}}
Telefono-kodexo: {{{Telefono_kodexo}}}
ISO: {{{ISO}}}
{{{ISO2}}}
{{{ISO3}}}
Reto-domeno: .mn
Reto-domeni: {{{Reto_kodi}}}
{{{Reto_kodo2}}}
{{{Reto_kodo3}}}
{{{Reto_kodo4}}}
{{{Reto_kodo5}}}
Precipua religio: Budismo
Oficala retosituo: {{{Oficalaretosituo}}}


Myanmar, lando anke konocata kom Burma, jacas en Azia. Oficala nomo di stato esas Republiko di l'uniono di Myanmar (en Burmana Pyidaunzu Thanmăda Myăma Nainngandaw. Lua vicina landi esas:

En sud-westo jacas la Bayo di Bengala, ed en sudo jacas la Maro di Andaman. Myanmar esas la duesma granda lando di sud-est Azia.

Historio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Historio di Myanmar.
Urbi-stati dil populo Pyu.

La lando anke konocesas kom Burma, quo havas longa historio. Homi ja habitis la regiono cirkum 11.000 yari ante nun, ma l'unesma konocata civilizeso esis la populi Pyu. Le Pyu vivis en Burma cirkum l'1ma yarcento aK, ed establisis diversa rejii. Dum ta periodo, Burma esis parto di terala komercala itinerario inter India e Chinia. On ne eventis militi inter Pyu populi.

Dum la 6ma yarcento Mon rejio di Dvaravati extendis lua frontieri vers la regiono di Tanintharyi. Kun la submiso dil imperio Khmer de Angkor dum la 11ma yarcento, Mon-populi movis plu weste aden nuna Myanmar. Mon-populi adoptis Indiana kulturo e budismo kom religio.

Dum fino di la 18ma yarcento, rejulo Bodawpaya decidis expansar weste lua imperio. Ilu konquestis Arakan en 1784, anexis Manipur en 1813 e kaptis Assam de 1817 til 1819. Lua sucedinto, rejulo Bagyidaw, probis supresar revolti stimulita dal Britaniani en Manipur ed Assam. La konflikti kun Britaniani rezultis e l'unesma Angla-Burma milito (1824 til 1826). La maxim kustoza milito en la historio di Britanian india[2] rezultis en vinko por Unionita Rejio.

Unionita Rejio militis altra du foyi kontre Burma, de 1852 til 1853 e de 1885 til 1886. L'administrado Britaniana adportis a Burma multa sociala, ekonomiala, kulturala ed administrala modifiki.

Pos la kapitulaco di Mandalay, lando anexesis ye la 1ma di januaro 1886. Multa Indiani arivis dum kolonial epoko kom civila servinti, soldati, laboristi por la konstruktado di edifici, komercisti e, kune la komuneso di mestici Angla-Burmani, dominacis komercala e civila vivo di lando. Rangoon divenis chefurbo di la kolonio ed importanta portuo inter Kalkuta e Singapur.

Politiko[redaktar | edit source]

Til 2011 Myanmar esis militarala diktatoreso. Ye la 18ma di septembro 1988 eventis stato-stroko e la konstituco di 1974 abolisesis. Antee ol esis socialista stato. Ye la 10ma di mayo 2008 eventis referendo pri modifiki en la konstituco, por permisar elekti en 2010. La modifiki aprobesis, ed ye la 30ma di mayo 2011 Thein Sein asumis povo kom elektita prezidanto. Nova elekti eventis kin yari pose, en 2015, e Htin Kyaw, l'unesma civilo a guvernar Myanmar, elektesis. Ilu asumis povo ye la 30ma di marto 2016.

Internacione konocata kombatero pro homala yuri esas Aung San Suu Kyi. El ganis Nobel-premio pri paco en 1991 e, kun la vinko di Htin Kyaw, el divenis chef-konsilero di stato di Myanmar.

Geografio[redaktar | edit source]

Topografiala mapo di Myanmar.

Myanmar havas entote 678,500 km², e jacas inter latitudi 9º e 29ºN, e longitudi 92º e 102ºE. An la nordo, la monti Hengduan formacas naturala frontiero kun Populala Republiko di Chinia. La monto Hkakabo Razi, kun 5,881 metri di altitudo, esas la maxim alta monto di lando. La precipua fluvio di lando esas Irrawaddy.

La klimati di Myanmar varias de subtropikala humida (Cwb) en la nordo til tropikalo di savano en la centro e la sudo di lando. En la westo di lando la klimato sufras influi de monsono.

Ekonomio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Ekonomio di Myanmar.

Pekunio: kyat

Demografio[redaktar | edit source]

La maxim granda urbo esas Rangoon. Altra importanta urbi esas Mandalay, chef-urbo Naypyidaw, e Mawlamyine.

Kulturo[redaktar | edit source]

Cirkume 90 % esas budisto. Cetero esas Kristani, Hinduisti, Islamisti.

Cetera aferi[redaktar | edit source]

Segun lego, omna homi, anke viri, mustas uzar jupo.

Referi[redaktar | edit source]

  1. World Population Prospects, Table A1 Unionita Nacioni
  2. Thant Myint-U (2006). The River of Lost Footsteps--Histories of Burma. Farrar, Straus and Giroux. p. 113. ISBN 978-0-374-16342-6, 0-374-16342-1