Project for the New American Century

De Wikipedio
Salti al navigilo Irez a serchilo

La Project for the New American Century (PNAC) esis usana nov-konservema ("neoconservative") penso-tanko kun chefkontoro en Washington D.C. qua enfokigis exterlandala politiko di Usa.

Ol establisesis kom senprofita edukala organizuro en 1997, e fondesis da William Kristol e Robert Kagan.  La skopo di PNAC esis "avancigar usana globala duktereso."   L'organizuro asertis ke "usana duktereso esas bona e por Usa e por la mondo," e vizis incitar suporto por "Reaganista politiko di militala forteso ed etikala klareso."

Ek la duadek-e-kin homi qui signatis la fondanta Aserto de Principi di PNAC, dek pose servis en la guvernerio di prezidanto George W. Bush, inkluze Dick Cheney, Donald Rumsfeld e Paul Wolfowitz.  Observeri quala Irwin Stelzer e Dave Grondin sugestis ke PNAC pleis klefa rolo en la formizo dil exterlandala politiko dil Bush-guvernerio, aparte ye incitar suporto por la Irak-Milito.  Profesori quala Inderjeet Parmar, Phillip Hammond e Donald E. Abelson asertis ke l'influo da PNAC ye la guvernero di George W. Bush exajeresis.

La Project for the New American Century cesis funcionar en 2006; ol remplasesis per nova penso-tanko kun la nomo la Foreign Policy Initiative, kun-fondita da Kristol e Kagan en 2009.  La Foreign Policy Initiative ipsa dissolvesis en 2017.

Historio[redaktar | redaktar fonto]

La Projeto por la Nova Usana Yarcento developesis de la kredo di Kristol e Kagan ke la Republikana Partiso indijis "konvinkiva viziono por usana exterlandala politiko," qua kapabligus Republikana dukteri efikive kritikar la politiko di prezidanto Bill Clinton.

Dum la somero di 1996, Kristol e Kagan esis kun-autori di artiklo en Foreign Affairs titulizita "Toward a Neo-Reaganite Foreign Policy" (Vers Nov-Reaganista Exterlandala Politiko) - refero al exterlandala politiko di prezidanto Ronald Reagan.  En ta artiklo, li argumentis ke usana konservemi esis "driftanta" relate exterlandala politiko, rekomendis "plu elevita viziono dil internaciona rolo di Usa," e sugestis ke Usa devas adoptar atitudo di "bonavolanta globala hegemonio."  En junio 1997, Kristol e Kagan fondis la PNAC por avancigar la skopi quin li unesme prizentis en Foreign Affairs. Segun Maria Ryan, ti qui signatis l'aserti e letri di PNAC esis nek employati nek membri dil grupo, e "suporteri dil inicii da PNAC diferis de kazo a kazo."  Dum ke la permananta stabo esis relative mikra, l'organizuro esis "aparte bone-konektita," ed ula aserti e letri atraktis suporto da konocata konservemi e novkonservemi.

L'unesma publika ago da PNAC esis editar "Aserto de Principi" ye 3 junio 1997.  L'aserto havis 25 signatanti, inkluze projeto-membri ed extera suporteri.  Ol deskriptis Usa kom la "preponderanta povo dil mondo," e dicis ke la naciono afrontis la tasko "formizar nova yarcento favoroza ad usana principi ed interesti."  Por atingar ta skopo, la signatanti demandis signifikanta augmento di defenso-spenso, ed avancigo di "politikal ed ekonomiala libereso en exterlando."  Ol dicis ke Usa devas plufortigar sua ligi kun demokrata alianciti, "defiar rejimi enemikala a nia interesti e valori," e prezervar ed extensar "internaciona ordino amikala a nia sekureso, nia prospero, e nia principi."  Demandante "Reaganista" politiko di "militala forteso ed etikala klareso," ol konkluzis ke la principi di PNAC esis necesa "por ke Usa profitez la sucesi di ca pasinta yarcento e por certigar nia sekureso e nia suceso dum la nexta."