Tero

De Wikipedio
Irez a navigado Irez a serchilo
Wikipedio
Wikivortaro explikas
ca rubriko
en altra lingui: Tero
Tero vidita del Apollo 17.

Tero esas la triesma planeto de sunala sistemo. Lua tota maso esas 5 976 000 000 000 000 milion tuni. Lua surfacal areo esas 510 069 300 km². Lua tota volumino essas 1 083 219 milion km³. Lua radiuso ye l'Equatoro esas 6 378 160 metri.

La Tero ne esas perfekta sfero ma geoido, pro ke la diametro ye l'Equatoro esas 12 756 320 metri, e la longeso dil axo esas 12 713 549 metri. Maxim granda “retrakto” esas en suda parto di la globo en Antarktika. Retrakto ye la polari esas 1 : 298,25 (= 0,003.352.92).

  • mezavalora disto de Suno: 149 600 000 km.
  • mezavalora disto de Luno: 384 400 km.

La rotaco-rapideso di la Tero esas 465 m/s (1674 km/h) ye l'Equatoro, e lua rapideso orbitala esas 29,79 km/s (107,240 km/h).

Geologiale, la Tero esas ankore yuna. La varmeso di la planeto augmentas cirkume un Celsius-grado po 32 m de la surfaco a la centro. Distanta 3 000 m de la surfaco, la temperaturo ambiental esas 100 ˚C qua esas la bolio-punto dil aquo, ed ye 50 km olu atingas aproxime 1200 ˚C. Ibe, mem roki fuzeskas. La temperaturo ye la centro di la Tero esas aproxime 5 500 ˚C, sama kam la surfaco dil Suno.

L'atmosfero kontenas nitro (78,084 %), oxigeno (20,946 %), argono (0,934 %) e karbobioxo (0,033 %).

Til nun, Tero esas la sola planeto konocata qua sustenas vivanta organismi.

LocationAfrica.png
Afrika
LocationAntarctica.png
Antarktika
LocationAsia.png
Azia
LocationAmericas.png
Amerika
LocationEurope.png
Europa
LocationOceania.png
Oceania