Kristalografio

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez

Kristalografio esas la cienco qua examinas l'aranjo di atomi en solidi (videz kristalo strukturo). La vorto "kristalografio" derivas de la greka vorti crystallon "kolda guto, frostiga guto," kun sua signifikanta extensata a omna solidi kun kelka grado di translucideso. En julio 2012, UN agnoskis l'importo di la cienco di kristalografio per proklamanta ke 2014 esus l'internacionala yaro di kristalografio. radiografuro kristalografio esas uzita por determinar la strukturo di larja biomolekuli, tale proteini.

Ante la developado di radiografuro difrakto kristalografio (videz supra), la studio di kristali esis bazita segun lua geometrio. Ta envolvas mezuranta l'anguli di kristalo faci pri teoriala referenco axi (kristalografiala axi), ed establisanta la simetreso di la kristalo traktata. Ta lasta esas efektigita uzanta goniometro. La situeso en 3D spaco di omna kristalo facio esas trasita sur stereoskopiala reto, c. e, Wulff reto o Lambert reto. En fakto, la polo di omna facio esas trasita sur la reto. Omna punta esas etiketizata kun lua Miller indexo. La finala skizuro permisas la simetreso di kristalo por esas establisita.

Kristalografia metodi nuna dependas di analizo di la difrakto shabloni di specimeno vizita da radio di sama tipo. Quankam radiografuro esas maxim ofte uzita, la radio ne esas sempre elektromagnetika radiaco. Por kelka projeti elektroni o neutroni esas uzita. Ta esas faciligita per l'ondo propraji di la partikuli. Kristalografi ofte apertite konstatas la tipo di lumizo uzita kande referita a metodo, kam kun la termini radiografuro difrakto, neutrono difrakto ed elektrono difrakto.

Ta tri tipi di radiaco interagas kun la specimeno en diversa manieri, Radiografuro interagas kun la spacala distributo di la valenco elektroni, dum ke elektroni esas charjita partikuli e do nutrivas la totala charjo distributo di amba l'atomala nuklei e la cirkumaji elektroni. Neutroni esas dissemita da l'atomala nuklei tra la forta nukleala forci, ma pluse, la magnetala momento di neutroni esas nezero. Esas do anke dispersita da magnetala feldi. Kande neutroni esas dispersita de hidro-kontenanta materii, produktas difrakto shabloni kun alta bruiso niveli. Quankam, la materio povas kelkafoye esar traktita por substitucar deuterio por hidro.