Don Quijote

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
L'injenioza kavaliro Don Quijote di La Mancha

Honoré Daumier 017 (Don Quixote).jpg
Don Quijote segun Honoré Daumier (c. 1868).

Originala titulo El ingenioso hidalgo Don Quixote de la Mancha
Autoro Miguel de Cervantes
Lando Hispania
Linguo Hispaniana

L'injenioza kavaliro Don Quijote di La Mancha (hispane El ingenioso hidalgo don Quijote de la Mancha, Quixote segun Cervantes-tempa ortografio) esas romano di Hispan autoro Miguel de Cervantes. Ol esas generale konsiderata kam l'unesma romano e precipua hispanlingua verko. Origine skribita en Hispaniana linguo, la rakonto esas tradukita en multa lingui.

La romano efektive konsistas ek du parti: l'unesma aperis en 1605 e la duesma en 1615 (unu yaro ante la morto di l'autoro). Inter l'unesma e la duesma parti, editigis falsa rakonto di plagiatisto di Cervantes Alonso Fernández de Avellaneda. Pro to, la duesma parto enhavas plura aludi a la plagiatisto, e finigas kun la morto di Don Quijote (por ke nulu trompanto riuzus la persono di Cervantes).

Cervantes dicas, ke la komenca chapitri li prenis ek "kroniki di La Mancha", e la cetera esis tradukita da morisko ek araba da Cide Hamete Benengeli. To ed altra rimedi parodias la kavalari jenro, lore obsoleta.

L'intrigo koncernas la voyaji ed aventuri di Don Quijote e Sancho Panza. Don Quijote esas ordinara hispano (hidalgo, la maxim desalta rango di Hispanana nobelaro), qua obsedas fantasto di migranta kavaliri . Ilia familio ed amiki opinias, ke li esas freneza, kande li decidas esar migranta kavaliro e vagar tra Hispania chevale, kavalkanta lia chevalacho Rosinante [rosinante], e protektanta la premati.

Don Quijote esas okulvideble freneza segun la maxim parto di populo. Il kredas, ke ordinara gasteji esas sorcita kasteli, e lia rurarino esas bela princini. Il konfuzas ventomueleyi kun insistanta gigante sendita da mala sorcisti. Il imagas, ke vicina kamparanino Aldonza Lorenzo esas Dulcinea del Toboso [dulsinea del toboso], princino a qua li promesis amo, servo e fideleso.

Cquote1.png Ula vilajon en la Mancha, di qua nomon me preferas ne memorigar, ne tre multa tempo ante nun habitis hidalgo, qua havis sen-uza lanco, anciena shildo, tenua kavalo e kurema levriero. Tri quarimi di lua proprietaji esis marmito por koquar plu freque bovino-karno kam mutonulo, koquita mixuro di manjajo-peceti kom dineo plurafoye, dueli e dolori saturdie, lensi venerdie ed ula kolumbo sundie. La altra quarimo esis nepermeebla kamizolo, piloza kalzi por la festo-dii, pantofli tam piloza kam la kalzi, e de lundio til venerdio delikata muton-felo. Plu kam quaradek yari evanta domo-guvernistino esis che lu, ed anke min kam duadek yari evanta nevulino, e servantulo apta por irga laboro, ulafoye por selizar kavalo, altrafoye por brancho-taliar. Nia hidalgo evis cirkum kinadek yari, lu aspektis vigoroza e sengrasa, lua vizajo esis tre tenua, lu prizis levar su tre frue e la chaso. Segun uli ilua surnomo esis “Quijada”, ma altri opinionis ke ol esis “Quesada”. On konjektas ke lua vera nomo esis maxim probable “Quejana”. Ma to ne esas tro importanta por nia naracado, suficas ke ol montrez irgakaze la vereso. Cquote2.png