Jan Łukasiewicz

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Jan Łukasiewicz
Jan Łukasiewicz.jpg
{{{Imajoinformo}}}
Profesiono: matematikisto, logikisto
Okupeso: {{{Okupeso}}}
Lando: Flag of Poland.svg Polonia
Nasko-dio: 21 di decembro 1878
Nasko-loko: Lwów
Morto-dio: 13 di februaro 1956
Morto-loko: Dublin
Kauzo di morto: {{{Kauzo}}}
Spozino: {{{Spozino}}}
Spozini: {{{Spozini}}}
Spozulo: {{{Spozulo}}}
Spozuli: {{{Spozuli}}}
Filio: {{{Filio}}}
Filiino: {{{Filiino}}}
Filiini: {{{Filiini}}}
Filiulo: {{{Filiulo}}}
Filiuli: {{{Filiuli}}}
Gefilii: {{{Gefilii}}}
Premii qui recevis: {{{Premii}}}

Jan Łukasiewicz (1878 til 1956) matematikisto Poloniana naskinta en Lwów, Galicia (nune en Ukrainia). Ilua laboro matematika su fokigis en la logiko matematika. Ilu pensis inovar en la tradicionala logiko prepozicionala, la principo di ne kontradiciono e la principo di la tercio exkluzata.

Łukasiewicz laboris en logiko polivalenta, includanta ilua propra kalkulo di tri valori, la prima logiko di kalkulo ne klasika. Anke su dedikis a la filozofio, su aproximanta a le aspekti homal di la kreado di la teorio ciencala kun idei similara a la di Karl Popper.

Esas skriptisto, inter altra verki, di Elementi di logiko matematika; La silogistiko di Aristotelo di la vidpunto di la moderna logiko formala; Super la teorio intuicionistika di la deduciono; Sistemo di logiko modal; La principo di individuaciono.

Vivo[redaktar | edit source]


Axiomigaciono di la logiko proposicionala[redaktar | edit source]

Uno di le aspekti plu konocata di la laboro di Łukasiewicz esas ilua axiomigacioni di la logiko proposicionala. Un di ica axiomigacioni konsistas apene en tri axiomi qua, en notizo moderna, esez skribata di la yena formo:

  • (p\rightarrow q)\rightarrow ((q\rightarrow r)\rightarrow(p\rightarrow r))
  • p\rightarrow(\neg p\rightarrow q)
  • (\neg p\rightarrow p)\rightarrow p)

A partar du axiomi, le formuli valida di la logiko proposicionala esez iinferata per substituciono e/o modus ponens. Łukasiewicz anke prezentis revizo di sistemo axiomatika di Nicod qua uzas apene konektivo e posedas apene axiomo.

Altra granda atingo di Łukasiewicz esis notizo por logiko proposicionala ne ambigua, suficienta por permisar l'elimino di parentezi e altra signi uzata por determinar l'objetivo di le konektivi logika. Ca notizo konocesas kom notizo poloniana e en ilu le konektivi logika esas prefixata en foyo di infixata kom acidas en la notizo usuala. Ca notizo havas importo teorika por le cienci di la computaciono.

Mashi extera[redaktar | edit source]

Artikli en Angliana[redaktar | edit source]

  • Aristotle & Łukasiewicz on the Principle of Contradiction, ed. by Frederick Seddon (Modern Logic, 1996) ASIN 1884905048
  • Philosophical Logic in Poland, ed. by Jan Wolenski (Kluwer, 1994) ISBN 0-7923-2293-2
  • Jan Łukasiewicz: Elements of Mathematical Logic, Warsaw, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1963
  • Jan Łukasiewicz: Selected Works, Amsterdam, North-Holland, 1970
  • Jan Łukasiewicz. Aristotle´s Syllogistic. Oxford: The Clarendon Press (1957)