Dek e tri kolonii

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Flago dil 13 Kolonii.

Dek e tri kolonii esis la nomo qua recevas la historia kolonia posedaji di Britania en l'atlantika marbordo di Nord-Amerika inter Nova Skotia e Florida, qui fine ye 18ma yarcento kunigis sub nedependa registaro por la kreado di nuna Usa.

Britania establis kolonii en Nord-Amerika de 1607, kande l'unesma permananta kolonieto esis fondita da Britaniani en Jamestown (Virginia). Delonge 18ma yarcento la lojantaro pliigis en ta kolonieto e multa altra Britaniana kolonii fondigis, qua grand autonomio en intern aferi ma subordinita a Britania.

En 1770a yari ya estigis plura urbala centri kun jurnali, vendeji, komercisti e metiisti. Filadelfia, kun 28,000 lojanti, esis la maxim granda urbo, seque di Nova-York, Boston, e Charleston. Male a l'altra nacioni, Usa ne havis feudal aristokrataro segun l'Europa stilo. En la koloniala epoko la tero esis abunda e la laborado skarsa ed omna libera homo povis atingar la prospereso od adminime l'ekonomiala nedependeso.

La kolonio militis kontre la Britaniani en 1775, di quo komenca evoluo favorigis la Britaniani ma to chanjis pos la batalio di Saratoga e pose Francia, note furnisanta kanonopulvero e Hispania intervenis apogante la nedependentisma usani.

Ye 4 di julio 1776 reprezentanti di Dek e tri kolonii proklamar rekatis l'Deklaro di nedependeso, per qua naskigis Usa, unesma nedependa naciono en Amerika. Fine, en 1783 per di Traktato di Paris, Britania mustis agnoskar la nedependeso di la kolonii.