Ludwig van Beethoven

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Ludwig van Beethoven
Beethoven.jpg
Profesiono: klasika kompozisto
Lando: Flag of Germany.svg Germania
Nasko-dio: 16 di decembro 1770
Nasko-loko: Bonn, Germania
Morto-dio: 26 di marto 1827
Morto-loko: Wien, Austria

Ludwig van Beethoven (1770 til 1827) esis importanta klasik-kompozisto de Germania ed Austria.

Il unesmafoye vizitis Wien en la vintro di 1786-87, ed il renkontris Wolfgang Amadeus Mozart; esas posibla ke Mozart donis a van Beethoven lecioni pri kompozado. Esas bone konocata ke, kande Mozart audis van Beethoven improvizanta sur temo qua donesis ad il, il klamis: “Ca yunulo uldie bruisos en la mondo!” Tamen, la okaziono di ca evento esas ne-certa. Uli kredas ke lo eventis koram Imperiestro Joseph 2ma di Austria, a qua van Beethoven havis rekomendo-letro de la Elektero en Bonn. Van Beethoven esis tre tacema pri omna eventi di sua yuneso, ed ofte konfundema e ne-certa; il nultempe mencionis irgo pri sua renkontro kun Mozart.

Rezido en Wien[redaktar | edit source]

Ye 10 di novembro 1792 van Beethoven arivis en Wien, sep dii pos departo de Bonn. Dum sequanta semani il aranjis lojeyo, obtenis piano, ed aranjis lecioni kun Joseph Haydn. La du muzikisti unesmafoye renkontris plu frue en ca yaro, kande Haydn pauzis en Bonn dum sua retro-voyajo de Anglia. Ye ta okaziono, van Beethoven prizentis kantato ad il, olquan Haydn multe estimis. Lo probable esis importanta relate la decido di van Beethoven translojar a Wien e studiar kun Haydn. Ca lecioni duris dum cirkume un yaro; en 1794 Haydn departis por duesma sejorno en Anglia.

Ye 29 di marto 1795, ye la Burgtheater en Wien, il aparis unesmafoye en publika koncerto, pleante sua Piano-koncerto-peco no. 2. Il kompozis ca verko inter 1787 e 1789; ol aparis imprimite en 1801, pos la aparo di la Piano-koncerto-peco no. 1, qua kompozesis en 1796-7. Ante ca koncerto, dum la frua yari di sua rezido en Wien pos arivo en 1792, il ganabis reputo kom virtuozo di la piano, pleante por nobeli ye privata koncerti.

Ye 29 di junio 1801, en letro a sua amiko de yuneso Franz Wegeler, van Beethoven skribis pri sua surdeso; il tale unesmafoye mencionis ol, qua divenis sempre plu severa dum la vivo. En la letro, il skribis ke lua kariero standas bone; ke lua saneso ne esas bona, durante sufrante pro koliko. Il multe skribis pri sua surdeso: ke konversado esas kelkatempe desfacila; ke il, pro sua profesiono, ne audacas dicar ad altri ke il esas surda. Il suplikis Wegeler, ne mencionar lua surdeso ad irgu. Franz Wegeler pasis sua frua yari en Bonn ube il konocis van Beethoven, ed il divenis distingita mediko; il skribis biografio di la kompozisto, olqua aparis en 1838.

Kreuzer-sonato[redaktar | edit source]

Ye 24 di mayo 1803. ilua Sonato no. 9 por violino e piano (la Kreutzer-sonato) esis unesmafoye pleata, ye la Augarten-teatro en Wien, da violinisto George Bridgetower kun Beethoven ye piano. La verko originale esis dedikata a Bridgetower. Tamen, pos la koncerto, dum ke la du muzikisti esis drinkanta, Beethoven sentis su insultata da Bridgetower, ed il efacis la dedikado; vicee, il dedikis la verko a Rodolphe Kreutzer. Kreutzer, distingita violinisto di ta tempo, ne prizis la muziko di Beethoven, ed il nultempe pleis ca sonato.

Für Elise[redaktar | edit source]

Ye 27 di aprilo 1810 van Beethoven skribis dedikajo sur la manuskripto di Bagatelo por piano (katalogo-numero WoO 59): Für Elise. Ca bone-konocata verko ne aparis dum la vivo di van Beethoven. La manuskripto deskovresis da erudito Ludwig Nohl, e la muziko aparis en 1867 en libro da lu pri van Beethoven. La manuskripto nun esas perdita, ed esas neposibla studiar la nomo quan Nohl transskribis kom "Elise". Ol posible esis "Therese"; Therese Malfatti, qua esis filiino di mediko di van Beethoven, esis amikino di la kompozisto, ed il propozis mariajeso ad el en 1810. Tamen, altra teorii existas, egarde qua persono esis "Elise".


DBP - 200 Jahre Beethoven - 10 Pfennig - 1970.jpg
Commons
Commons havas kontenajo relatante a: