Austria
De Wikipedio
Republik Österreich
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Austria (en Germana: Österreich) jacas en central Europa. Ol esas dividita administrale en non Bundesländer (singulare Bundesland). Lua vicina landi esas en westo Liechtenstein e Suisia, en sudo Italia, en esto Hungaria e Slovakia, en nordo Germania e Chekia.
Bazala fakti pri Austria
Indexo |
[redaktar] Historio
Videz anke:
[redaktar] De l'Unesma Republiko til fino di la Duesma Mondo-milito (1918-1945)
Kun la vinkeso di Austria-Hungaria en l'unesma mondo-milito, l'imperio esis dissolvita e kelka regioni divenis parto di nova landi: Hungaria, Chekoslovakia e Rejio di Serbiani, Kroatiani e Sloveniani. Austria, kom lando, esis kreita de anciena regioni di l'imperio en qua la germaniana linguo esis la precipua. Ye 12 di novembro 1918 Austria divenis republiko. Tirol e Salzburg votis por unionar kun Germania, ma Francia ed Italia impedis ica uniono, e demandis la konstrukturo di un nedependanta Austria. Le regioni di Bohemia e Moravia esis atribuita a Chekoslovakia.
Opozita a qua eventis a Germania, Austriana republiko ne esis koaktita a pagar milito-indemnesi. Lando anke recevis la mikra regiono di Burgenland de Hungaria.
De 1918 til 1920, politikala koaliso qua anke inkluzis sinistra e dextra partisi guvernis lando. Pos 1920 okuris intensa konflikti inter la du politikala grupi. Ye 1934 kancelero Engelbert Dollfuss esis mortigita da Austriana nacisti. Lua sucedinto, Kurt Schuschnigg, ne aceptis l'uniono (Anschluss) kun Nacista Germania, ma ye 12 di marto 1938 Germaniana trupi invadis lando. Kun la germaniana okupeso, Arthur Seyss-Inquart, simpatikero di Nacismo, divenis kancelero. Ye 10 di aprilo 1938, refer-voto aprobis l'uniono kum Germania, e Austria desaparis kom nedependanta lando.
Ye 28 di marto 1945 Usana trupi okupis Austria ed, ye 27 di aprilo sam yaro, Karl Renner deklaris Austria nedependanta de la Triesma Reich e divenis chefa ministro.
[redaktar] Austria pos la Duesma Mondo-milito (1945 til nun)
Ye 4 di julio 1945 Unionita Povi dividis Austria en 4 zoni di okupeso, til 26 di oktobro 1955, kande Austria deklaris su neutra lando. En fino di 1945, Karl Renner divenis l'unesma Austriana prezidisto depos milito. Du partisi, ÖVP e SPÖ, divenis la maxim importanta partisi di lando, ed anke formis koaliso.
Ye 1995 lando unionis ad Europana Uniono ed, ye 1 di januaro 2002 ol adoptis l'Euro kom pekunio.
[redaktar] Politiko
Austria esas parlamentala republiko. La chefo di stato esas la prezidisto, elektata da populo por sis-yara periodo kun posibleso di un re-elekto. Nune esas Heinz Fischer. La chefo di guvernio esas la chefa ministro, nune Werner Faymann.
La Parlamento havas 2 chambri: Konsilaro (kun 183 membri) e senato, kun 64 membri.
[redaktar] Geografio
Preske 68% di Austriana teritorio jacas supre 500 metri di altitudo. Austriana Alpi reprezentas 62% de lando. Grossglockner, kun 3798 metri di altitudo, esas lua maxim alta monto.
[redaktar] Ekonomio
Videz anke: Ekonomio di Austria.
[redaktar] Demografio
Nacionala konteno di Austria 1923–1981 (fonto: Hungariana revuo História 2–3, 1991)
| naciono | 1923 | 1951 | 1971 | 1981 |
|---|---|---|---|---|
| Germano | 6.272.892 96,0 % |
6.843.416 98,7 % |
c. 7.407.200 99,3 % |
c. 7.515.000 99,5 % |
| Cheko | 93.553 1,4 % |
4.875 0,1 % |
– | – |
| Slovako | 5.170 0,1 % |
– | – | – |
| Sloveno | 43.382 0,7 % |
23.839 0,3 % |
19.593 0,3 % |
c. 9.000 0,1 % |
| Serbo-kroato | 44.771 0,7 % |
– | – | c. 12.000 0,2 % |
| Kroato | – | 33.972 0,5 % |
24.514 0,3 % |
– |
| Hungariano | 25.071 0,4 % |
11.176 0,2 % |
c. 5.440(*) 0,1 % |
c. 3.000 0,0 % |
| altri | 49.641 0,8 % |
16.629 0,2 % |
– | c. 63.000 0,8 % |
| entote | 6.534.481 | 6.933.907 | c. 7.456.745 | c. 7.555.338 |
(*) nur en Burgenland.
La maxim granda urbo esas Wien. Altra importanta urbi esas Graz, Linz e Salzburg.
[redaktar] Kulturo
[redaktar] Referi
 |
|
 |
|---|---|---|
| Austria – Belgia – Bulgaria – Chekia – Chipro – Dania – Estonia – Finlando – Francia – Germania – Grekia – Hispania – Hungaria – Irlando – Italia – Latvia – Lituania – Luxemburgia – Malta – Nederlando – Polonia – Portugal – Rumania – Slovakia – Slovenia – Suedia – Unionita Rejio Altra kandidato-stati: Kroatia – Republiko Macedonia – Turkia |
||
