Europa
Europa esas kontinento qua jacas en norda misfero. Lua totala surfaco esas 10,18 milioni km² e lua totala populo esis aproxime 731 milioni lojanti ye 2009.
La bordi di Europa esas Atlantiko en westo, Arktika oceano en nordo, montaro di Urali, rivero Uralo e Kaspia maro en esto e montaro di Kaukazia, Nigra maro e Mediteraneo en sudo. Europa ed Azia formacas kune superkontinento Eurazia.
Indexo |
Etimologio [redaktar]
Europa (en Greka Εὐρώπη / Eurṓpē) segun Greka mitologio, havis kom genitori Agenor, rejulo di Tiro, e Telefasa, qua havis quak filii: Europa esis l'unika filiino. Europa havis tri fratuli: Kadmos, Fenix e Cilix.
Analizo plu extensata di ca vorto konsideras quale kompozo di Grekiana vorti εὖρος (“larja”) e ὤψ (“vido, okulo”), ma ol esas populal etimologio. Multe linguisti pensas ke Europa provenas dil semitika radiko 'rb qua signifas "sunokusho" (Ocidento); irib asirie, ereb aramee, *'urūbā propozesas kam originala nomizo dil "ocidentala teri".
Landi en Europa [redaktar]
Nedependanta [redaktar]
Albania | Andora | Austria | Belgia | Bielorusia | Bosnia e Herzegovina | Bulgaria | Chekia | Dania | Estonia | Finlando | Francia | Germania | Grekia | Gruzia | Hispania | Hungaria | Irlando | Islando | Italia | Kroatia | Latvia | Liechtenstein | Lituania | Luxemburgia | Macedonia | Malta | Moldova | Monako | Montenegro | Nederlando | Norvegia | Polonia | Portugal | Rumania | Rusia | San Marino | Serbia | Slovakia | Slovenia | Suedia | Suisia | Ukrainia | Unionita Rejio | Vatikano.
Noto: Turkia ed Rusia havas teritorii en Europa ed en Azia.
Nedependeso ne agnoskata, od agnoskata da poka landi [redaktar]
Abkhazia | Kosovo | Nagorno-Karabakh | Norda Chipro | Sud-Osetia | Transdnistria
Geografio [redaktar]
Europa reprezentas cirkum 20% di Eurazia. Sudo dil kontinento koncentras montari - Pirenei, Alpi, Apenini, Karpati, Rodopi, Kaukazo, de westo til esto - dum ke Urali esas naturala frontiero inter Azia ed Europa. En centro di Europa generale tereni esas plana. On anke existas importanta montoza tereni en Skandinavia (Norvegia e westo di Suedia), Islando e nordo di Britania.
Monti e montari [redaktar]
Riveri e fluvii [redaktar]
Mari e.c. [redaktar]
Insuli [redaktar]
Altra loki [redaktar]
Desaparita landi od anciena regioni [redaktar]
Ekonomio [redaktar]
Europa, o plu precize Europana Uniono esas la plu importanta polo de la trio Usa, Europana Uniono e Japonia. Ca tri regioni unionita reprezentas 70% di totala kuntara landala produkto dil mondo e 14% di lua populo.