Jersey

De Wikipedio
Irez a navigado Irez a serchilo
Bailiwick of Jersey
Bailliage de Jersey
Flag of Jersey.svg Coat of Arms of Jersey.svg
Chefurbo Saint Helier
Jersey sm02.png
Oficala linguo Angla. Franca e Normanda prezervesas por historiala motivi.
Surfaco 119,6 km²
Habitanti
Denseso di habitantaro
102 700 (2015)
859 hab./km²
Guberniestro John Le Fondré jr.
Horala zono UTC+0
(UTC+1 dum la somero)
TNP (yaro) 3,7 miliardi (2013)
Reto http://www.gov.je

Jersey esas un ek l'insuli del Angla Kanalo, proxim Normandia.

La nomo dil insulo forsan devenas del Anciena Friziana vorto gers, e la Skandinaviana vorto ey signifikante 'insulo', o de Geirr, vikingo qua sizis l'insulo.

Historio[redaktar | redaktar fonto]

La maxim anciena atesto pri homala habitado en Jersey evas de 250 mil yari ante nun - ante ke Jersey divenis insulo -, kande grupi di nomada chaseri uzis la kaverni di La Cotte de St Brelade kom bazo por chasar mamuti e krispa rinoceri. Pro la levo di marala nivelo, Jersey esabas insulo de 6000 yari. Graburi de 12 mil yari aK trovita an l'insulo montras lua okupo dal Homo sapiens ante marala levo. Ank existas evidentaji pri Neolitika kolonieti, exemple dolmeni e megalita strukturi, exemple La Hougue Bie.

En 1976 trovesis cirkume 110 objekti, la maxim multa espadi e lanci, de bronz-epoko. Anke trovesis moneti Kelta de fer-epoko e moneti Romana. Existas multa arkeologiala siti del epoko Romana, tamen ne existas klara atesto pri permananta okupo Romana. Dum l'epoko di Britana migrado de Britania a Bretonia (dum la 5ma e la 6ma yarcento), on kredas ke li establisis kolonieti ed anke portis kristanismo a Jersey. Multa misioneri, exemple Santa Samson de Dol e Santa Branwalator, esis aktiva en la regiono.

Politiko[redaktar | redaktar fonto]

Jersey ne esas parto di la Unionita Rejio, ma kom Crown Dependency privata posedo di la Britiana rejeso. Pro to Jersey esis nultempe membro di la Europana Uniono.

Jersey havas sua propra parlamento e guvernerio.

Geografio[redaktar | redaktar fonto]

Jersey jacas an Angla Kanalo, cirkume 12 marala milii (22 km, o 14 milii de la peninsulo Contentin, che Normandia. Ol esas la maxim granda e la maxim sudala del insuli dil Kanalo. Ol havas de nordo a la sudo un larjeso de 8 kilometri e de westo a la osto longeso de 14,5 kilometri.

Ekonomio[redaktar | redaktar fonto]

 Precipua artiklo: Ekonomio di Jersey

Jersey havas sua propra valuto la Pundo di Jersey (Jersey-Pound-Sterling).

Extera ligilo[redaktar | redaktar fonto]

Commons
Commons havas kontenajo relatante a: