Yanis Varoufakis

De Wikipedio
Salti al navigilo Irez a serchilo
Yanis Varoufakis

Ioannis Georgiou "Yanis" Varoufakis (pr. yanis varufakis; n. 24 marto 1961) esas greka ekonomikisto, profesoro e politikisto.

Il esas la sekretario-generala di MeRA25, sinistrana politikala partiso, depos ke il fondis ol en 2018.  Olima membro dil partiso Syriza, il servis kom financo-ministro di Grekia de januaro til julio 2015 sub prima ministro Alexis Tsipras.  Varoufakis esis membro dil greka parlamento de januaro til septembro 2015; il riganis sua parlimentala sideyo en julio 2019.

Varoufakis naskis en Palaio Faliro, Athina, ye 24 marto 1961, a Georgios ed Eleni Varoufakis.

Lua patro, Georgios Varoufakis, enmigris de Kairo a Grekia dum la 1940a yari, arivinte meze dil Greka Interna Milito.  Undie, il "atakesis" da la polico e pregesis signatar denunco di komunismo.  Responde, il dicis: "Or me ne esas Budisto, ma me nultempe signatus denunco di Budismo".   Il do pasis plura yari en karcero sur l'insulo Makronisos, qua uzesis por politikala ri-eduko di homi qui luktis ye la komunista partiso dum la milito.  Pos liberigesar en 1950, il kompletigis sua universitato-studii e trovis employeso kom personala helptanto che Halyvourgiki, la maxim granda stalo-produkterio di Grekia. Lua matro, studento che Universitato di Athina kande el renkontris Georgios, abandonis sua konservema fundo pos renkontrar sua spozulo qua esis, tatempe, aliancita al Unionita Demokrata Sinistrani (EDA).  Dum la meza-1970a yari Eleni Varoufaki divenis aktivisto por la Muliero-Uniono di Grekia, qua avancigis sexuo-egaleso e fondesis da membri di PASOK.  Dum la frua 1980a yari, la gespozi konvergis politikale a la sama politikala centra-sinistra opinioni ed asociis kun la socialista PASOK.  Eleni elektesis kom deputata urbestro di Palaio Faliro kelka yari ante elua morto en 2008.

Varoufakis asistis Moraitis-Skolo ante translojar a Britania, ube il studiis matematiko che la Universitato di Essex, matematikal statistiko che Universitato di Birmingham ed ekonomiko che Essex.  Il komencis kariero en ekonomiko, e docis che la universitati di Essex, East Anglia e Cambridge inter 1982 e 1988.   En 1987, Varoufakis translojis de Britania ad Australia, ube il docis che Universitato di Sydney til 2000.  Pos aquirar australiana civitaneso, il retroiris a Grekia tayare por docar che Universitato di Athina, ube il duktis doktorala programo e promocesis a profesoro en 2005.  Pos to, Varoufakis dum periodi konsilis George Papandreou e laboris kom ekonomikisto por Valve Corporation, ante translojar ad Usa por docar che Universitato di Texas en Austin.  Varoufakis editis plura texti pri ekonomiko e ludo-teorio, exemple The Global Minotaur.

En januaro 2015, Varoufakis divenis financo-ministro di Grekia.  Il duktis negocii kun la krediteri di Grekia dum la guverneriala debo-krizo.  Tamen, il faliis konkordar kun la Europana troika, to quo duktis al plebicito di 2015.  La plebicito refuzis l'ofrita desstrandigo-kondicioni, e nexta-die Varoufakis demisionis kom financo-ministro, e remplasesis per Euclid Tsakalotos.  Ye 24 agosto, Varoufakis votis kontre la triesma desstrandigo-projeto; lor la sequinta elekto en septembro, il ne rikandidatigis su.

Varoufakis depose aparis che multa debati, diskursi ed interviuvi.  En februaro 2016, il lansis la movado DiEM25 e pose apogis "Resto"-voto lor la britaniana plebicito di 2016 pri membreso dil Europana Uniono.  En marto 2018, il fondis MeRA25, la "elektorala alo" di DiEM25 en Grekia.  Lor l'elekto di 2019, MeRA25 esis la sisesma maxim sucesoza partiso, ganinta non sideyi en la parlamento, e Varoufakis ipsa retrovenis a la greka parlamento. En decembro 2018, Varoufakis lansis la Progressive International (Progresiva Internacionalo) kun la usana senatano Bernie Sanders.