Beijing

De Wikipedio
Jump to navigation Jump to search
Beijing
Beijing montage 1.png
Kelk imaji pri Beijing.
Lando: Flag of the People's Republic of China.svg PR Chinia
Informo:
Latitudo: 39°55' N
Longitudo: 116°23' E
Altitudo: 43,5 m
Surfaco: 16.411 km²
Habitanti: 21 700 000 (2015)
Denseso di habitantaro: 1.300 hab./km²
Horala zono: UTC+8
Urbestro: Chen Jining
Mapo:
Mapo di Beijing

Beijing esas la chef-urbo di la Populala Republiko di Chinia. Segun statistiki de 2015, ol havis 21 700 000 habitanti. Lua totala surfaco esas 16.411 km². Lua nomo devenas del Chiniana vorti bei e kin signifikante 'norda chef-urbo'.

En Beijing jacas la maxim granda apertita urbala placo di mondo: Tianmen-placo, kun 440 000 m².

En 2008 eventis l'Olimpiala Ludi en l'urbo.

Historio di Beijing[redaktar | redaktar fonto]

Beijing esas fondita ante cirkume 3000 yari sur la situo di olima Chiniana chef-urbo Ch'i.

Ye la 1ma di junio 1215 la Mongoli prenis la urbo Zhongdu (nuntempa Beijing) pos longa asiejo. Milito inter la Mongoli di Chingiz-kano e la Jin-dinastio di norda Chinia komencis en 1211. Dum du yari la armeo di Chingiz ne grave minacis. Tamen il amasigis sua trupi, ed en 1213 la teritorio di le Jin exter la Granda Muro di Chinia esis vinkita. Tri armei, komandata da familiani di Chingiz, sucesis penetrar la muro ye diversa loki. Pos la preno di Zhongdu, imperiestro Xuanzong di le Jin movis sua rezideyo sude a Kaifeng, qua divenis ilua nova chef-urbo. La avanco di la Mongoli duris, ed en 1234 la Jin-dinastio esis extingata.

En 1421 Beijing divenis chef-urbo (antea esis Nanking).

  • habitantaro (yaro): 10 820 000 (2004); 13 820 000 (2002); 9 230 000 (1983).

Geografio[redaktar | redaktar fonto]

Edifici en Beijing kovrata per poluto.

La reliefo di Beijing esas plana, e l'urbo jacas an la norda extremajo di la Granda Planajo di Chinia. La mezavalora altitudo di lua urbala areo varias de 40 til 60 metri. Lua maxim alta punto, monto Dongling, jacas 2 303 metri super la marala nivelo. La maxim multa fluvii e riveri qui fluas tra l'urbo, inkluzite Chaobai, Yongding e Juma, esas enfluanti dil fluvio Hai.

La klimato dil urbo esas humida kontinentala (Dwa segun la klimatala klasifikuro di Köppen), kun influi de la monsono e de l'anticiklono Siberiana. La mezavalora temperaturo en julio (somero) esas 26,7°C, dum ke la mezavalora temperaturo en januaro (vintro) esas -3,1°C.

La mezavalora yarala pluvozeso esas 571,8 mm, e la maxim pluvoza monato esas julio, kun mezavalore 185,2 mm. De novembro til marto pluvas min kam 10 mm omna monati.

De 2000 til 2009 l'urbala areo di Beijing quaropleskis, e to afektis la klimato del urbo, inkluzite la humideso dil aero e la koncentro di atmosferala poluto.