Historio di Kambodja

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez

L'unesma civilizeso en la regiono di nuna Kambodja aparis dum l'1ma yarmilo inter 3ma e 5ma yarcento. Khmer Imperio developis de 9ma til 13ma yarcento.

La Reda Khmeri[redaktar | edit source]

En 1969 Usa komencis bombardar Kambodja pro exterminor la partizani di Vietkong, qui uzis la sulo di Kambodja por ataki kontre Sud-Vietnam armeo.

En 1970 chefa ministro di rejo Sihanouk, generalo Lon Nol, kaptis povo per suporto da Usa e komencis interna milito. Tale Kambodja falis en Vietnam-milito. Ye aprilo Usa atakis Kambodja la Parlamento ne savante pri lo. Suplantita rejo Sihanouk e Pol Pot unionis, e Chinia e Vietnam provizis armi por l'opozanta movemento. Nacionalismo kreskis en Kambodja (tatempe La Republiko di le Khmer). Ye junio Usa retretis, ma Usani prolongis maskita operacioni militala en Kambodja.

Ye 17 di aprilo 1975 la Reda Khmeri marchis kom vinkinta en chef-urbo Phnom Penh. La milito finis, ma li fondis Demokrata Kampucea, qua izolis su de la mondo e zeleskis a totala komunismo maoista. Kruelega mortigi e translojigi di propra populani komencis. Milioni de homi mortis dum la quar-yara rejimo.

Ye 7 di januaro 1979 Vietnam armeo marchis a Phnom Penh. La stato nominesis nun Populo-demokrata Kampucea. La mondo pokope saveskis la kruelegi da Reda Khmerani.

Ye 1989 Vietnam retretis ek Kambodja. La partizana milito inter l'armeo dil rejimo e Reda Khmerani duris en junglo.

Ye 1991 en Paris naskis kontrato pri paco en Kambodja. La paco-sekuristi di Unionita Nacioni envenis lando. Ye 1993 UN organizis unesma demokrat elekti parlamentala en Kambodja.

Nova rejimo di Kambodja deklaris en 1994 pri amnestio por la Reda Khmerani. Antea opozisti translacis su a rango rejimala ed ri-divenis agrokultivala rurani.

En 1998 Pol Pot mortis e la lasta partizaniestri kapitulacis. Ye 2002 okuris unesma lokal elekti. Ye 2003 UN e Kambodja aceptis kontrato pri specala tribunalo por krimini kontre homaro. Ye 2004 rejulo Norodom Sihanouk abdikis, e lia filiulo, princo Norodom Sihamoni asumis povo.

Referi[redaktar | edit source]