Jamaika

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Commonwealth of Jamaica
Flag of Jamaica.svg Coat of Arms of Jamaica.svg
Flago di Jamaika Blazono di Jamaika
Mapo di Jamaika
Chefurbo: Kingston
·Habitanti: 600,000 (2005)
Precipua urbo: Kingston
Oficala linguo: Angliana
Guvernerio: Monarkio
·Rejino: Elizabeth 2ma
·General-guverniestro Patrick Linton Allen
·Chefa ministro: Orette Bruce Golding
Surfaco: (166ma granda)
·Totala: 10,991 km²
·% aquo: 1,5
Habitanti: (133ma granda)
·Totala: 2,847,232[1] (2010)
·Lojanto-denseso: 252 hab./km²
Nacionala himno: Jamaica, Land We Love
Pekunio: Dolaro di Jamaika
Reto-kodo: .jm
Precipua religio: kristanismo

Jamaika esas insulo e stato en Karibeano. Ol havas aproxime 234 km di longeso maxima ed aproxime 80 km di larjeso, qua rezultas cirkum 11 mil km² di totala surfaco. Ol jacas en Karibeano cirkum 145 km sude de Kuba e cirkum 191 km weste de Hispaniola.

La vorto Jamaika originas di Xamayca, vorto en arawak-linguo, ke signifikas "lando di ligno e di aquo".

Bazala fakti pri Jamaika

Historio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Historio di Jamaika.

Arawak e Taino indijeni habitis Jamaika kande Kristoforo Kolumbo diskovrezis l'insulo ye 1494. La sudo dil insulo koncentris granda parto di indijena populo. Taino indijeni nur habitis l'insulo kande Britaniani konquestis ol[2]. Kolumbo revendikis l'insulo por Hispania ye 1494, e posible il desembarkis en la regiono nune nomizita Discovery Bay. Ye 1534 Hispaniani fondis l'urbo di "Villa de la Vega" - nune Spanish Town - qua divenis chef-urbo di Hispaniana e pos di Britaniana kolonio, til la 19ma yarcento.

Dum 100 yari, de 1555 til 1655 l'insulo divenis sub ataki di pirati, e finale ye 1655 Angliana admiralo William Penn e generalo Robert Venables sizis Jamaika e konquestis lasta Hispaniana fortuo[3]. Ye 1660 Jamaikana populo esis 4.500 blanka e 1.500 nigra, e maxim frue la 1670a yari, nigra habitanti esis la majoritato di la populo[4].

Dum nexta 200 yari Jamaika divenis un di precipua fabrikeri di sukro de sukrokano di mondo, e produktis 77 000 tuni di sukro omna yari de 1820 til 1844. Kun fino di sklaveso ye 1807, Britania komencis importar Chiniani e Indiani kom aprentis-kontraktisti por verkar en plantacerii.

Jamaika divenis nedependanta de Unionita Rejio ye 6 di agosto 1962.

Politiko[redaktar | edit source]

Jamaika esas parlamentala monarkio. La chefo di stato esas Elizabeth 2ma di Unionita Rejio, reprezentata da Kenneth Hall, general-guverniestro. La chefa ministro, Orette Bruce Golding, esas la chefo di guvernio pose 11 di setembro 2007.

La Parlamento havas 2 chambri: Senato, kun 21 membri, e Chambro di Deputati, kun 60 membri.

Geografio[redaktar | edit source]

Mapo di Jamaika kun lua precipua urbi.

Jamaika esas la 3ma granda insulo en Karibeano. Ol jacas inter 17º e 19º N ed inter 76º e 79º W. Lua precipua urbi esas Kingston, Portmore, Spanish Town, Mandeville, Ocho Ríos, Port Antonio, Negril, e Montego Bay.

Klimato esas varma e humida tropikala klimato, malgre en alta monti klimato esas temperema. Blue Mountains esas mikra montaro en l'insulo. Lua maxim alta monto esas Blue Mountain Peak, kun 2,256.1 m di altitudo.

Ekonomio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Ekonomio di Jamaika.

Turismo e minado esas la precipua ekonomiala aktivesi dil insulo. Cirkum 1.3 milioni di turisti vizitas lando omna yari.

Demografio[redaktar | edit source]

Kulturo[redaktar | edit source]

La ritmi reggae, ska, dancehall ed altra originis en Jamaika.

Referi[redaktar | edit source]

  1. CIA:The World Factbook - Jamaica
  2. "The Taino of Jamaica (Jamaica)" jamaicans.com
  3. "Jamaica's English History" - Jamaica National Heritage Trust
  4. "A failed settler society: marriage and demographic failure in Jamaica" Journal of Social History, Fall, 1994


Stati e teritorii en Karibeano
Antigua e Barbuda | Bahama | Barbados | Dominika | Dominikana Republiko | Grenada | Haiti | Jamaika | Kuba | Santa Kitts e Nevis | Santa Lucia | Santa Vincent e Grenadini | Trinidad e Tobago
Dependanta teritorii: Anguila | Aruba | Virgin-Insuli Britana | Guadelupa | Kaiman-Insuli | Kuracao | Martinik | Montserrat | Navassa | Porto-Riko | Sant Maarten | Turks e Kaikos-Insuli | Virgin-Insuli Usana
Anciena Nederlandan Antili, nune parto di Nederlando: Bonaire | Saba | Sint Eustatius