Kiribati

Republic of Kiribati Kiribati Flago di Kiribati Blazono di Kiribati Chefurbo: Tarawa ·Lojanti: 36,717 (2001) Precipua urbo: Tarawa Oficala linguo: Angliana, kiribatana Guvernerio: Republiko ·Prezidisto: Anote Tong Surfaco: (186ma granda) ·Totala: 726 km² ·% aquo: neglijebla Lojanti: (197ma granda) ·Totala: 98,000 (2009) ·Lojanto-denseso: 135 loj./km² Nacionala himno: Teirake Kaini Kiribati Pekunio: Dolaro di Kiribati Australiana dolaro Reto-kodo: .ki Precipua religio: kristanismo (94,4%)

Kiribati (Kiribatane: Kiribati, prononcita [ˈkiɾibas]) esas mikra lando en Oceania formita da 32 atoli di koralo.

Bazala fakti pri Kiribati.

Historio

Videz anke: Historio di Kiribati.

Kiribati, kun lua anciena nomo Gilbert insuli, plu la vicina Ellice Insuli (nune Tuvalu) divenis Britaniana protektorato ye 1892. L'insuli recevis la nomo en honoro di Britaniana kapitano Thomas Gilbert.

Japoniani kaptis l'insuli dum Duesma mondomilito, ma cedis ol ye 1943.

Kiribati recevis propra guverno ye 1971, e divenis nedependanta de Unionita Rejio ye 12 di julio 1979.

Politiko

Kiribati esas republiko. La parlamento elektas la prezidisto por 4 yari, e konsistas en 1 chambro kun 46 membri. De 46, 40 esas elektata da populo por 4 yara periodo.

Geografio

Kiribati konsistas ek 32 atoli ed 1 insulo, Banaba, izolata inter Nauru e Gilbert-Insuli. Kelka insuli esis formata da korali. Lua klimato esas tropikala.

Ekonomio

Videz anke: Ekonomio di Kiribati.

Kiribati esas un di maxim povra landi di la mondo. Ol havas poka naturala rekursi. Komercal erci di fosfato en Banaba esis debiligita kande lando recevis nedependeso. Lua ekonomio dependas de extera rekursi, e la precipua donacanti en 2010 e 2011 esis Australia, Taiwan, Nova Zelando e Mondala Banko.

Demografio

Indijena populi di Kiribati nomesas I-Kiribati. La parolo Kirbiati esas lokala espelado dil parolo Gilbert e l'originala nomo di ta Britaniana kolonio esis (Angliane) Gilbert Islands. L'indijena nomo adoptesis pos nedependeso en 1979.

Etnikale, I-Kiribati esis Mikronesiana. Recent arkeologiala evidenco indikas ke Austroneziani originale kolonigis l'insuli mila yari ante. Cirkum 14ma yarcento, Fidjiani, Samoani e Tongani invadis l'insuli, tale diversifianta l'etnala kompozado dil populaciono ed introdukanta Polinezia linguistikala traiti. Intermariajo inter omna ancestra grupi, tamen, donacis homogenea populaciono en tradicioni.

La Kiribatani parolas Oceaniana linguo nomizata "Kiribatana". Anke l'Angliana esas oficiala linguo, ne uzesas exter la chef-urbo. Kustume, l'Angliana mixesas kun Kiribatana. Anciena generacioni uzas plu komplexa versioni dil linguo.

Kristanismo esas la maxim granda religio, introdukita da misiisti dum 19ma yarcento. La populaciono esas precipua katolika, quankam ol existas granda grupo di kongregacionala Protestanti. Ol existas anke altra Protestanta eklezii ed anke Mormoni e Testanti di Jehovah.

Kulturo

Kansoni (te anene) e super omno dansi (te mwaie) tre grava konsideresas.

Muziko

Populara muziko di Kiribati generale bazas en kanti od altra formi di vokala muziko, akompanita per body percussion. Publika spektakli en moderna Kiribati generale exekutesas da sidata korokanto, akompanita da gitaro. unakam, dum formala exekutadi di raputada danso (Te Kaimatoa) o di hancha danso (Te Buki) uzesas ligna buxo kam perkut-instrumento.

Danso

L'unueso di Kiribati kande komparata kun altra formi di danso di Pacifico-insuli esas lua emfazo en la extensita brakii dil dancisto ed la subita birdo-movado dil kapo. Ridetanta dum dansado konsideresas vulgara en la kontexto di Kiribatana dansado. To esas nam en lua origino ol esas ne nun formo di amuzo ma formo di storytelling d expozado dil habileso, beleso e persistemeso dil dansisto.

Literaturo

Existas poka Kiribatana verkisti. Teresia Teaiwa esas konsiderata kam unu ek la maxim notabla.

Extera ligili

• Parlamento di Kiribati