Rio de Janeiro (stato)

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Estado de Rio de Janeiro
Bandeira do estado do Rio de Janeiro.svg Brasão do estado do Rio de Janeiro.svg
Chefurbo
lojanti (yaro)
Rio de Janeiro
6 094 183 (2005)
Altra urbi São Gonçalo, Duque de Caxias, Nova Iguaçu, Belford Roxo, Niterói e São João de Meriti
Brazil State RiodeJaneiro.svg
Guberniestro Sérgio Cabral Filho
Surfaco 43 696 km²[1]
Lojanti 15,180,636 (2010)
Lojanto-denseso 352.05 hab.7/km²
Oficala pagino http://www.governo.rj.gov.br

Rio de Janeiro esas Braziliana stato. Lua vicina stati esas:

En esto ed en sudo jacas Oceano Atlantiko. Lua chefurbo anke havas la nomo Rio de Janeiro, ed esas notora turistala urbo en la mondo. Ultre la chef-urbo, la stato anke havas altra 91 urbi.

Bazala fakti pri Rio de Janeiro.

Historio[redaktar | edit source]

De 1555 til 1567, la regiono di nuna stato di Rio de Janeiro divenis sub atako di Franci, qui intencis instalar kolonio en Brazilia nomizita France Antarctique. Por defensar ol kontra Franci, ye 1 di marto 1565, Estácio de Sá fondis l'urbo di Rio de Janeiro.

Dum la 17ma yarcento, edukado di bovari e kultivo di sukrokano mantenis l'ekonomio di regiono. Dum la 18ma yarcento, l'exportaco di oro impulsis ol, ed, en 1763, la chef-urbo di kolonio esis transferita de Salvador vers l'urbo di Rio de Janeiro.

De 1763 til 1808, Rio de Janeiro anke esis sideyo di Vice-Rejio di Brazilia. Kun l'arivo di Portugalana Rejala Familio en 1808, l'urbo recevis multa benefici, kom hospitali, publikala agenterii, l'unesma Braziliana banko - Banco do Brasil - e l'unesma Braziliana jurnalo, Gazeta do Rio de Janeiro.

Por administrar Brazilia sen konfliktar kun administracajo di Rio de Janeiro provinco, en 1834 esis kreita la Neutrala Municipo di Rio de Janeiro, formita nur da urbo dil Rio de Janeiro. La chef-urbo di Rio de Janeiro provinco esis transferita vers Vila Real da Praia Grande, nune Niterói. Kun la republiko, la provinco di Rio de Janeiro divenis la stato di Rio de Janeiro.

Braziliana chef-urbo esis transferita vers Brasília ye 21 di aprilo 1960, e l'urbo di Rio de Janeiro divenis la stato di Guanabara. Finale, ye 15 di marto 1975, Guanabara e Rio de Janeiro esis kunfuzita, Guanabara desaparis kom stato, e l'urbo di Rio divenis chef-urbo di nuna Rio de Janeiro stato.

Geografio[redaktar | edit source]

Monto Dedo de Deus, en Teresópolis.

La stato havas 2 precipua regioni: Baixada Fluminense, kompozita di basa teri (infre 200 m), e la montala regiono, qua jacas supre 200 m. La maxim konocita esas la regiono di Serra dos Órgãos, qua jacas supre 700 m.

La klimato esas tropikalo en litoro, ed montala-tropikalo en montala regioni, kun moderala temperaturi en sumero ed kolda en vintro).

Ekonomio[redaktar | edit source]

Plajo Azedinha, en Búzios.
Nova Friburgo, turistala urbo situita 846 mt supre marala nivelo.

L'ekonomio dil stato esas la 2ma maxim granda de Brazilia. Komerco e servadi esas lua precipua ekonomial aktivesi, responsebla per 62.1% de lua KLP. La sideyi di importanta telekomunika entraprezi, exemple Tim, Oi, Telemar ed Embratel, jacas en Rio de Janeiro. Turismo esas altra importanta ekonomikal aktiveso: en la chef-urbo, en montala urbi (Teresópolis, Petrópolis, Nova Friburgo, Itatiaia), ed en litorala urbi: Parati, Angra dos Reis, Rio de Janeiro, Cabo Frio, Búzios).

Lua precipua industrii esas: metalifo, stofi, robi, mashinifado, e konstruktado di navi. Industrio esas importanta ekonomikal aktiveso en l'urbi proxim a la chef-urbo (en la regiono konocita kom Baixada Fluminense: Duque de Caxias, Nova Iguaçu, Queimados, ed altra) ed en Vale do Paraíba regiono (Volta Redonda, Resende, Porto Real). En Volta Redonda, urbo en Vale do Paraíba regiono, jacas l'unesma ed un di maxim importanta forjerii di stalo en Brazilia: Companhia Siderúrgica Nacional, fondita en 1943. En Resende jacas la fabrikerio di kamioni di Volkswagen e pos 2014 anke la fabrikeyo di automobili de Nissan. En la vicina Porto Real jacas la Braziliana fabrikerio di automobili de Peugeot-Citroën.

Dum recenta yari l'industrio di petrolo e la produktado di platformi di petrolo anke developis multe. L'industrio reprezentas 37.5% de la KLP dil stato.

Finale, l' agrokultivo (precipue sukrokano) e l'edukado di boviari esas importanta en l'urbi di Campos dos Goitacases, Natividade, ed altra. Ta sektori responsas per 0.4% de KLP.

Demografio[redaktar | edit source]

En 2010 la stato havis plu kam 15,180,636 habitanti, qui reprezentas 8.38% de la totala habitantaro di Brazilia. Inter la demografiala kontadi en 2000 ed en 2010 la totalo di habitanti kreskis 11.13%[2] Rio das Ostras esis l'urbo ke kreskis plu rapide inter la du kontadi: de 36,419 habitanti en 200 til 105,757 habitanti en 2010, un kresko di 190.30% en dek yari.[2]

Referi[redaktar | edit source]

  1. http://www.ibge.gov.br/home/geociencias/cartografia/default_territ_area.shtm
  2. 2.0 2.1 Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística (IBGE) (2011). Censo 2010: população do Brasil é de 190.732.694 pessoas (in Portugalana). URL vidita ye 25 di decembro 2012.