Rio de Janeiro (urbo)

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Panoramo di suda regiono dil urbo di Rio de Janeiro.
Município do Rio de Janeiro
Bandeira do Município do Rio de Janeiro.png Escudo Rio de Janeiro.gif
Stato Rio de Janeiro
Surfaco 1 182 km²
Lojanti
Lojanto-denseso
6.323.037 (kontado 2010)
4.781 loj./km²
Latitudo 22º 54' S
Longitudo 43º 14' W
Altitudo 2 m
Distanco di Brasília 1.160 km
Alkaldo (partiso) Eduardo Paes (PMDB)
Internet http://www.rio.rj.gov.br
Mapo di l'urbo en Brazilia
Brasilien.png

Rio de Janeiro (pronuncez kam Riyu de Janeeru), en Brazilia, esas chef-urbo di la homonima stato di Rio de Janeiro. Ol jacas en litoro, 420 km esto di urbo di Sao Paulo, e 1140 km sudo di Brasilia, Braziliana chef-urbo. Rio havis 6.323.037 lojanti segun 2010 kontado[1].

Laguno Rodrigo de Freitas, en suda regiono di l'urbo.

Rio de Janeiro esas la maxim konocata Braziliana urbo en tota mondo[2], e la precipua turistala destineso di lando danki a sua plaji: Copacabana, Ipanema, Leblon, Sao Conrado, Barra da Tijuca. Altra punti turistala: Pano di Sukro (in Portugalana linguo, Pão de Açucar), Kristo Redemptoro, Tijuca Foresto (qua havas 14,8 km² di surfaco), Metropolala Katedralo, e diversi historiala monumenti. Altra famoza turistala atraktivo esas lua karnavalo, kun paradi di Samba-skoli (kelka bone konocata esas Mangueira, Salgueiro, Beija-Flor de Nilópolis, et cetera).

Ma l'urbo anke esas un di maxim importanta Braziliana portui (la duesma portuo en komerco di lando) e havas importanta aeroportuo internaciona (Aeroportuo Internaciona Tom Jobim). Komerco, servado, industrio e financo anke esas importanta ekonomiala aktivesi.

Indexo

Historio [redaktar]

Guanabara Bayo esis deskovrita ye 1 di januaro 1502 da Portugalana Gaspar de Lemos. Gaspar pensis ke la bayo esis un fluvio, e nominis la regiono Rio de Janeiro ("Rivero di Januaro"). Ye 1 di marto 1565 l'urbo di Rio de Janeiro esis fondita da Estácio de Sá.

Inter 1555 e 1567, Franciani, komandita da Nicolas Durand de Villegaignon esforcis ad okupar la regiono e fondis Fort Coligny per France Antarctique, ma esis ekpulsita da Portugalani.

Rio esis chef-urbo di Brazilia de 1763 (koloniala periodo di Braziliana historio) til 1960. Kun la nedependeso di Brazilia, ol divenis chef-urbo di Braziliana imperio, e koncentris ekonomiala richeso e la politikala vivo di lando, dum ke la provinco di Rio de Janeiro divenis richa kun agrokultivo di sukrokano en Campos e kafeo en la valo di Paraíba do Sul fluvio[3]. Kun la republiko, ol perdis politikala povo por Minas Gerais e Sao Paulo[3] ed ekonomiala forco por Sao Paulo.

L'urbo kreskis rapide dum fino di 19ma yarcento, danko a enmigreso e a l'arivo di ex-sklavi, atraktita da oportunaji por laborar. De 1872 til 1890 lua populo duopligis, de 274 mil til 522 mil lojanti en ta periodo[3]. La rapida kresko di povreso augmentis l'habiteyo-krizo di l'urbo. Povra quarteri kreskis proxim la centro, ed aparis epidemii di diversa morbi, kom flava febro, variolo, kolero ed altra. Ye l'unesma yardeko di 20ma yarcento diversa sanesala kampanii extirpis ta morbi, ma ofte ne esis bone aceptita da populo.

Ye 21 di aprilo 1960 prezidisto Juscelino Kubitschek inauguris Brasilia, nuna chef-urbo di lando, e de ta dio til 15 di marto 1975 l'urbo divenis la mikra-stato di Guanabara formita da un unika urbo, Rio de Janeiro.

Ye 15 di marto 1975 Guanabara stato desaparis, fuzionita kun Rio de Janeiro stato, e l'urbo di Rio de Janeiro esis transformita en chef-urbo di stato di Rio de Janeiro.

Kelke turistala punti di l'urbo [redaktar]

Plaji di Leblon (en sinistra) ed Ipanema.
  • Plaji: Copacabana, Ipanema, Leblon, São Conrado, Barra da Tijuca, Prainha, Arpoador, Recreio dos Bandeirantes, Flamengo, Botafogo, Urca, Praia Vermelha, Grumari
  • Muzei: Museu Nacional de Belas Artes, Museu da República, Museu Histórico Nacional, Museu de Arte Moderna, Museu da Chácara do Céu (en Santa Tereza distrikto), et cetera.
  • Kirki: Metropolala Katedralo (konstruktita ye 1972), Kirko di Nia Siorino di Candelária ("Nossa Senhora da Candelária", 1775-1811), Kirko di Santo Franciscus ("Igreja de São Francisco da Penitência", 1657-1772), Monakeyo di Santo Benedictus ("Mosteiro de São Bento", 1633-1798), et cetera.
  • Pano di Sukro
  • Kristo Redemptoro
  • Nacionala Parko di Tijuca
  • Zoologiala Gardeno
  • Botanikala Gardeno
Stadio di Maracanã, e Maracanãzinho.
  • Stadio di Futbalo di Maracanã (konstruktita ye 1950)
  • Regiono di Cinelândia
  • Distrikto di Santa Tereza
  • Distrikto di Lapa (cirkum centro di l'urbo) e la centro di l'urbo
  • Paquetá insulo (en Guanabara Bayo)
  • Sambódromo (Samba-dromo, loko di Karnavalo-paradi en februaro, omna-yari).

Transporto e voyi [redaktar]

Rio di Janeiro havas du linei di urbala fervoyo kun 42 km di totala extenso e 32 stacioni. Ol anke havas 440 linei di autobusi, 225 km di fervoyo ed un sistemo di paromi qua unionas l'urbo kun Niterói e l'insulo di Paquetá. On existas plu kam 1,3 milioni di automobili enregistrigata en l'urbo.

Ponto Rio-Niterói kun 14,8 km di extenso sur Guanabara Bayo unionas l'urbo kun Niterói e servas kom importanta ligilo kun voyi kom la BR-101, ke unionas Rio de Janeiro kun Espírito Santo e nord-estala stati, ed anke kun la litoro de São Paulo, en sudo. Altra importanta voyi esas Dutra voyo (qua unionas l'urbi di Rio de Janeiro e Sao Paulo, ed indirekte kun la stati dil sudo di Brazilia), e Rio-Petrópolis voyo (qua kontinuas pos Petrópolis ed unionas Rio de Janeiro kun Belo Horizonte e Brazilia). Lua maxim longa avenuo esas Avenida Brasil ("Avenuo Brasil") kun plu kam 50 km di longeso, qua unionas l'extrema westo di l'urbo kun la portuo ed indirekte kun la centrala regiono dil urbo.

Religio [redaktar]

Segun la 2000 kontado, 60,71% di habitanti praktikis katolikismo, 17,65% praktikis evangeliala religii, 13,33% deklaris su sen religio, e 3,44% praktikis spiritismo.

Kelka famoza Braziliani qua vivis o vivas en l'urbo di Rio de Janeiro [redaktar]

Fratal urbi [redaktar]

Amerika Europa Azia ed Afrika
Flag of Mexico.svg Mexikia México Flag of the Netherlands.svg Nederlando Amsterdam Flag of the Philippines.svg Filipini Batangas City
Flag of Nicaragua.svg Nikaragua Managua Flag of Russia.svg Rusia St. Peterburg Flag of Japan.svg Japonia Kobe
Flag of Venezuela.svg Venezuela Caracas Flag of Poland.svg Polonia Warszawa[4] Flag of Tunisia.svg Tunizia Tunis
Flag of Chile.svg Chili Puerto Varas Flag of Portugal.svg Portugal Santo Tirso e Vila Nova de Gaia Flag of South Korea.svg Sud-Korea Seoul
Flag of Bolivia.svg Bolivia La Paz Flag of Spain.svg Hispania Barcelona e Santa Cruz de Tenerife Flag of Turkey.svg Turkia Istanbul
Flag of the United States.svg Usa Miami Flag of France.svg Francia Montpellier Flag of Israel.svg Israel Tel Aviv
Flag of the United States.svg Usa Oklahoma City Flag of the United Kingdom.svg Unionita Rejio Liverpool Flag of India.svg India Mumbai
Flag of the United States.svg Usa Newark Flag of France.svg Francia Paris Flag of South Africa.svg Sud-Afrika Durban
Flag of the United States.svg Usa Atlanta Flag of Portugal.svg Portugal Lisboa Flag of Lebanon.svg Libano Beirut
Flag of Canada.svg Kanada Vancouver[5] Flag of Spain.svg Hispania Madrid[6] Flag of Morocco.svg Maroko Kasablanka
Flag of Argentina.svg Arjentinia Buenos Aires Flag of Ukraine.svg Ukrainia Kyiv, [7] Flag of Nigeria.svg Nigeria Lagos
Flag of Brazil.svg Brazilia Belo Horizonte[8] Flag of Romania.svg Rumania Bucarest[9] Flag of Senegal.svg Senegal Rufisque[10]
Flag of Brazil.svg Brazilia Natal[11] Flag of Portugal.svg Portugal Guimarães[12] Flag of the People's Republic of China.svg PR Chinia Beijing
Flag of Armenia.svg Armenia Yerevan

Referi [redaktar]

  1. Censo Populacional 2010 Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística - IBGE
  2. Cidade do Rio de Janeiro Portal IG Escola
  3. 3.0 3.1 3.2 COARACY, Vivaldo. Memória da cidade do Rio de Janeiro (en Portugalana). Rio de Janeiro: Livraria José Olympio Editora, 1955. 584 pg. 1 vol.
  4. Miasta partnerskie Warszawy um.warszawa.pl Biuro Promocji Miasta
  5. Rio 2016. Rio 2016.
  6. Mapa Mundi de las ciudades hermanadas www.munimadrid.es
  7. Lei Municipal do Rio de Janeiro 3152 de 2000 - Wikisource (en Portugalana)
  8. http://spl.camara.rj.gov.br/spldocs/pl/2006/pl0980_2006_008195.pdf
  9. Lei Municipal do Rio de Janeiro 3152 de 2000 - Wikisource (en Portugalana)
  10. Lei Municipal do Rio de Janeiro 3152 de 2000 - Wikisource (en Portugalana)
  11. Leis sancionadas e vetos (21 de janeiro de 2008). Lei n.º 4.752/2008. Câmara Municipal do Rio de Janeiro. Página visitada em 26 de outubro de 2008.
  12. Lei nº 2.643/1998. Câmara Municipal do Rio de Janeiro. Página visitada em 26 de dezembro de 2008.