Historio di Bielorusia

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Flag of Belarus.svg

Slava tribui okupis la regiono di nuna Bielorusia dum la 6ma yarcento. Li eniris en kontakto kun Vikingi e pos la du grupi formis uniono konocata kom Kyiva Rusia. Kyiva Rusia komencis proxim 862 cirkum l'urbi di Kyiv o Novgorod[1]. Kande la princo Yaroslav 1ma la saja mortis, la rejio esis dividita en nedependanta princolandi[2].

En 1386 la Granda Dukio di Lituania e la Rejio di Polonia unionis su da mariajo di lua reji[3]. La regiono esis parto di Granda Dukio di Lituania e, pos 1569, de l'Uniono di Polonia e Lituania qua lastis til 1795 kande Rusian imperio okupis granda parto di lua teritorio. Rusiana caro Nikolai 1ma interdiktis l'uzajo di Bielorusiana linguo en publika skoli, en 1840. En 1864 Rusiana guvernerio forcis l'adopto di Kirila alfabeto por skriptar Bielorusiana.

Pos l'emancipo di serfi en Rusian imperio en 1861, multa rurani serchis plu bona standi di vivo en l'urbi, e preske 1,5 milioni di personi livis Bielorusia ante la 1917-Revoluciono.

Kun l'Unesma mondomilito, Bielorusia ganis kurta nedependeso kom marioneto-stato kun Germaniana sustenilo, de la 25ma di marto 1918 til la 5ma di januaro 1919. En 1919 La Republiko Socialista Sovieta di Bielorusia proklamesis, e fondis Sovietia kun altra Sovietiana republiki.

En 1939 pos nacional-socialista Germania invadar la westo di Polonia, l'esto esis okupita da Sovietia e granda parto di nord-esto di Polonia divenis parto di Socialista Sovieta Republiko di Bielorusia[4], e ta teritorii nune formas West-Bielorusia.

En 1941 nacional-socialista Germania invadis Sovietia, e la rezisto di Bielorusiani divenis famoza. Nacional-socialisti okupis la regiono til 1944, e dum l'okupeso li destruktis 209 de 290 urbi en la regiono, 85% di l'industrii, e plu kam 1 miliono di edifici[5]. On kalkulas ke 2 til 3 milioni di Bielorusiani mortis, e juda populo en Bielorusia esis devastita[5]. La populo di Bielorusia ne atingis la sama quanto ke ante la Duesma mondomilito til 1971[6].

Kande Duesma mondomilito finis, Bielorusia esis un dil 51 nacioni qua signatis la charto di fondeso dil Unionita Nacioni en 1945, kun Ukrainia. Li recevis yuro por votar apud Sovietia. La rikonstrukto komencis quik pos fino dil milito, ed ol divenis importanta industriala regiono. Yosif Stalin stimulis l'enfluo di rasala Rusiani vers Bielorusiana teritorio.

Kun la stato-stroko en Sovietia ye agosto 1991 e la faliego di komunista rejimo, Bielorusia deklaris sua nedependeso ye la 25ma di agosto 1991. Ol divenis komplete nedependanta ye 25ma di decembro sam yaro.

Referi[redaktar | edit source]

  1. Treuttel; Various (1841). The Foreign Quarterly Review. New York, New York: Jemia Mason. p. 38
  2. Plokhy, Serhii (2006). The Origins of the Slavic Nations. Cambridge University Press. pp. 94-95
  3. Edited by Michael Jones; Albert Rigaudière, Jeremy Catto, S. C. Rowell and others (2005) The New Cambridge Medieval History (Vol.6). Cambridge University Press. p. 710
  4. Abdelal, Rawi (2001).National purpose in the world economy: post-Soviet states in comparative perspective Cornell University press
  5. 5.0 5.1 Axell, Albert (2002). Russia's Heroes, 1941-45. Carroll & Graf Publishers. p. 247
  6. Fedor, Helen (1995) "Belarus - Stalin and Russification" Belarus: A Country Study. Library of Congress.


LocationEurope.png
Historio di Europa
Albania | Andora | Austria | Belgia | Bielorusia | Bosnia e Herzegovina | Bulgaria | Chekia | Dania | Estonia | Finlando | Francia | Germania | Grekia | Gruzia | Hispania | Hungaria | Irlando | Islando | Italia | Kroatia | Latvia | Liechtenstein | Lituania | Luxemburgia | Macedonia | Malta | Moldova | Monako | Montenegro | Nederlando | Norvegia | Polonia | Portugal | Rumania | Rusia | San Marino | Serbia | Slovakia | Slovenia | Suedia | Suisia | Ukrainia | Unionita Rejio | Vatikano
dependanta teritorii: Alando | Faero | Gibraltar | Guernsey | Jersey | Man-Insulo | Svalbard e Jan Mayen