Ruanda

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Repubulika y'u Rwanda
Republic of Rwanda
Flag of Rwanda.svg Coat of arms of Rwanda.svg
Flago di Ruanda Blazono di Ruanda
Mapo di Ruanda
Chefurbo: Kigali
·Habitanti: 656,153 (2003)
Precipua urbo: Kigali
Oficala linguo: Angliana, Franciana, Kinyarwanda
Guvernerio: Republiko
·Prezidanto: Paul Kagame
·Chefa ministro: Pierre Habumuremyi
Surfaco: (147ma granda)
·Totala: 26,338 km²
·% aquo: 5,3
Habitanti: (73ma granda)
·Totala: 11,370,425[1] (2011)
·Lojanto-denseso: 419,8 hab./km²
Nacionala himno: Rwanda rwacu
Pekunio: Franko di Ruanda
Reto-kodo: .rw
Precipua religio: kristanismo

Ruanda esas mikra lando qua jacas en centr-Afrika. Lua vicina landi esas:

Bazala fakti pri Ruanda.

Historio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Historio di Ruanda.

Homi ja habitis la regiono di nuna Ruanda cirkum 3,000 aK. Inter 700 aK e 1500 Bantu populi enmigris a la regiono e komencis agrokultivo[2].

Origino di Hutu e Tutsi populi esas necerta. Kande Europani arivis en la regiono di nune Ruanda, la du populi habitis ol. Rasala teorii decidis ke Hutu populo originis de nune Ruanda, e Tutsi esis de altra regiono. Yen la origino di nuna konflikto. Altra populo, Twa, l'aborijena pigmei probable livas en la regiono pos l'1ma yarmilo di Kristana Ero.

Berlin-konfero establisis ke Ruanda-Urundi (formita da nune Ruanda e Burundi) esus Germana teritorio. La regiono unionesis kun Tanganyika por formacar Germana Est-Afrika. Germani ne modifikis multe lokala socio, ma exercis influi e suportis lokala rejo.

Kun fino di la Unesma mondomilito Germania perdis la teritorio por Belgia. Belgia introduktis skoli, projekti pri saneso, e direktis agrokultivo. Belgia anke mantenis lokala sistemo di klasi, e promocis prepondero di Tutsi, e kontinuis guvernar Ruanda pos duesma mondomilito.

Ruanda separesis de Burundi e divenis nedependanta Belgia la 1ma di julio 1962. Grégoire Kayibanda esis lua unesma prezidanto. Cikli di violento komencis pose. En 1973 Juvenal Habyarimana deklaris ke guvernerio esis korupta, komandis stato-stroko e divenis prezidanto. Multa autoritatozi esis exekutita, inkluze ex-prezidanto Kayibanda e lia spozino.

Politiko[redaktar | edit source]

Ruanda esas prezidantala republiko. La chefo di stato e la chefo di guvernerio esas la prezidanto, qua elektesas dal populo por 7-yara periodo, e povas rielektar sen limito. Depos 1994 esas Paul Kagame. La chefa ministro nur essas la chefo dil ministraro. Nune esas Pierre Habumuremyi.

La parlamento havas 2 chambri: Senato (Umutwe wa Sena or Sénat) kun 26 membri, e Chambro di Deputati (Umutwe w'Abadepite/Chambre des Députés), kun 80 membri.

L'interna milito di hutu-populo kontre tutsi-populo produktis, til nun, plu kam 1 milion de mortinti.

Geografio[redaktar | edit source]

Mapo di Ruanda.

Lua fluvii partoprenas a baseni di Nilo en esto, e Kongo en westo. La maxim alta monto di lando esas Volkano Karisimb, kun 4 507 metri di altitudo, en la frontiero kun Demokratial Republiko Kongo.

La chefurbo e precipua urbo en totala populo-quanto esas Kigali. Altra urbi esas Ruhengeri e Butare.

Ekonomio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Ekonomio di Ruanda.

Demografio[redaktar | edit source]

En 2001 56.5% de la habitanti esis katoliki, 26% protestanti e 11.1% adventisti[1].

Kulturo[redaktar | edit source]

Referi[redaktar | edit source]

  1. 1.0 1.1 The World Factbook - Rwanda www.cia.gov
  2. Chrétien, Jean-Pierre (2003). The Great Lakes of Africa: Two Thousand Years of History Cambridge, Mass.: MIT Press.


Nedependanta stati en Afrika
Aljeria | Angola | Benin | Botswana | Burkina Faso | Burundi | Centrafrika | Chad | Demokratial Republiko Kongo | Djibuti | Egiptia | Equatorala Guinea | Eritrea | Etiopia | Gabon | Gambia | Ghana | Guinea | Guinea Bisau | Ivora Rivo | Kabo Verda | Kamerun | Kenia | Komori | Kongo | Lesotho | Liberia | Libia | Madagaskar | Malawi | Mali | Maroko | Maurico | Mauritania | Mozambik | Namibia | Nigeria | Nijer | Ruanda | Sao Tome e Principe | Senegal | Sierra Leone | Seycheli | Somalia | Sud-Afrika | Sudan | Sud-Sudan | Swazilando | Tanzania | Tunizia | Togo | Uganda | Zambia | Zimbabwe
Dependanta teritorii

Ceuta | Kanarii | Madeira | Melilla | Westala Sahara | Mayotte | Reunion | Sokotra

Ne agnoskata nedependesi
Somalilando | Puntlando