Ruanda

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Repubulika y'u Rwanda
Republic of Rwanda
Flag of Rwanda.svg Coat of arms of Rwanda.svg
Flago di Ruanda Blazono di Ruanda
Mapo di Ruanda
Chefurbo: Kigali
·Habitanti: 656,153 (2003)
Precipua urbo: Kigali
Oficala linguo: Angliana, Franciana, Kinyarwanda
Guvernerio: Republiko
·Prezidisto: Paul Kagame
·Chefa ministro: Bernard Makuza
Surfaco: (147ma granda)
·Totala: 26,338 km²
·% aquo: 5,3
Habitanti: (73ma granda)
·Totala: 11,370,425[1] (2011)
·Lojanto-denseso: 419,8 hab./km²
Nacionala himno: Rwanda rwacu
Pekunio: Franko di Ruanda
Reto-kodo: .rw
Precipua religio: kristanismo

Ruanda esas mikra lando qua jacas en centr-Afrika. Lua vicina landi esas:

Bazala fakti pri Ruanda.

Historio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Historio di Ruanda.

Homi ja habitis la regiono di nuna Ruanda cirkum 3,000 aK. Inter 700 aK e 1500 Bantu populi enmigris a la regiono e komencis agrokultivo[2].

Origino di Hutu e Tutsi populi esas necerta. Kande Europani arivis en la regiono di nune Ruanda, la du populi habitis ol. Rasala teorii decidis ke Hutu populo originis de nune Ruanda, e Tutsi esis de altra regiono. Ica esas la origino di nuna konflikto. Altra populo, Twa, l'aborijena pigmei probable livas en la regiono pos l'1ma yarmilo di Kristana Ero.

Berlin konfero ye 1884 establisis ke Ruanda-Urundi (formita da nune Ruanda e Burundi) esus Germana teritorio. La regiono esis unionita kun Tanganyika por formar Germana Est-Afrika. Germani ne modifikis multe lokala socio, ma exercis influi e suportis lokala rejo.

Kun fino di Unesma mondomilito Germania perdis la teritorio por Belgia. Belgia introduktis skoli, projekti pri saneso, e direktis agrokultivo. Belgia anke mantenis lokala sistemo di klasi, e promocis prepondero di Tutsi, e kontinuis guvernar Ruanda pos duesma mondomilito.

Ruanda esis separita de Burundi e divenis nedependanta Belgia ye 1 di julio 1962. Grégoire Kayibanda esis lua unesma prezidisto. Cikli di violento komencis pose. Ye 1973 Juvenal Habyarimana deklaris ke guverno esis korupta, komandis stato-stroko e divenis prezidisto. Multa autoritatozi esis exekutita, inkluze ex-prezidisto Kayibanda e lia spozino.

Politiko[redaktar | edit source]

Ruanda esas parlamentala republiko. La chefo di stato esas la prezidisto, nune Paul Kagame. La chefo di guvernerio esas la chefa ministro, nune Bernard Makuza.

La parlamento havas 2 chambri: Senato (Umutwe wa Sena or Sénat) kun 26 membri, e Chambro di Deputati (Umutwe w'Abadepite/Chambre des Députés), kun 80 membri.

L'interna milito di hutu-populo kontre tutsi-populo produktis, til nun, plu kam 1 milion de mortinti.

Geografio[redaktar | edit source]

Mapo di Ruanda.

Lua fluvii partoprenas a baseni di Nilo en esto, e Kongo en westo. La maxim alta monto di lando esas Volkano Karisimb, kun 4 507 metri di altitudo, en la frontiero kun Demokratial Republiko Kongo.

La chefurbo e precipua urbo en totala populo-quanto esas Kigali. Altra urbi esas Ruhengeri e Butare.

Ekonomio[redaktar | edit source]

Exquisite-kfind.png Videz anke: Ekonomio di Ruanda.

Demografio[redaktar | edit source]

Ye 2001 56,5% de lua populo esis katoliki, 26% protestanti e 11,1% adventisti[1].

Kulturo[redaktar | edit source]

Referi[redaktar | edit source]

  1. 1.0 1.1 The World Factbook - Rwanda www.cia.gov
  2. Chrétien, Jean-Pierre (2003). The Great Lakes of Africa: Two Thousand Years of History Cambridge, Mass.: MIT Press.


Nedependanta stati en Afrika
Aljeria | Angola | Benin | Botswana | Burkina Faso | Burundi | Centrafrika | Chad | Demokratial Republiko Kongo | Djibuti | Egiptia | Equatorala Guinea | Eritrea | Etiopia | Gabon | Gambia | Ghana | Guinea | Guinea Bisau | Ivora Rivo | Kabo Verda | Kamerun | Kenia | Komori | Kongo | Lesotho | Liberia | Libia | Madagaskar | Malawi | Mali | Maroko | Maurico | Mauritania | Mozambik | Namibia | Nigeria | Nijer | Ruanda | Sao Tome e Principe | Senegal | Sierra Leone | Seycheli | Somalia | Sud-Afrika | Sudan | Sud-Sudan | Swazilando | Tanzania | Tunizia | Togo | Uganda | Zambia | Zimbabwe
Dependanta teritorii

Ceuta | Kanarii | Madeira | Melilla | Westala Sahara | Mayotte | Reunion | Sokotra

Ne agnoskata nedependesi
Somalilando | Puntlando