Paraíba

De Wikipedio
Irez ad: pilotado, serchez
Paraíba
Bandeira da Paraíba.svg Brasao paraiba.PNG
Chef-urbo João Pessoa
Brazil State Paraiba.svg
Totala surfaco 56,469.8 km²
Habitanti
Denseso di habitantaro
3,972,202[1] (2015)
70.34 hab./km²
Guberniestro Ricardo Coutinho (PSB)
Posto-kodal abreviuro PB
Horala zono UTC-3
(la sama dum somero)
KLP (yaro) R$ 38.78 miliardi (2013)
Reto www.paraiba.pb.gov.br

Paraíba esas Braziliana stato. Lua vicina stati esas Rio Grande do Norte en la nordo, Ceará en la westo, e Pernambuco en la sudo. En esto jacas Oceano Atlantiko.

Bazala fakti pri Paraíba.

Historio[redaktar | edit source]

Indijena populi en la litoro di Brazilia ed Uruguay, ante l'arivo di Europani.

Ante Portugalani arivar en la regiono, nuna Paraíba habitesis da indijeni de rasi Tupi e Kariri, la lasta anke nomizita Tapuia. Le Tupi dividesis en du populi: Tabajara e Potiguara, qui esis enemiki inter li. Le Tabajara esis pacifika e vivis en la litoro. Le Potiguara vivis en mikra regiono inter Rio Grande do Norte e Paraíba, dum ke le Kariri, vivis en la westo.

Dum kelka tempo pos l'arivo di Pedro Álvares Cabral en 1500, Portugalani havis poka intereso pri koloniigar Brazilia, pro la komerco kun India esir plu multe profitoza. Do pirati, note Franci, komencis extraktar la ligno Caesalpinia echinata , uzita en Europa por produktar tinto reda. La pirati divenis amiki del indijeni e kambiis vari per la ligno.

Engenho (fabrikerio di sukro) en Paraíba, 1645.

Por kombatar la pirateso e koloniigar la regiono, Portugalana krono dividesis Brazilia en 15 heredala kapitanii, meze li la kapitanio di Itamaracá, donita a Pero Lopes de Sousa, qua sendis Francisco Braga por administrar ol. Francisco Braga ne administris ol bone, e remplasesis per João Gonçalves, qua fondis vilajo ed instalis plantacerii di sukrokano e fabrikerii (engenhos) por produktar sukro.

En 1574 pos atako dal indijeni a la kapitanio, rejulo Sebastião la 1ma di Portugal decidis dividar Itamaracá e krear la Royala Kapitanio di Paraíba e sendar expedicioni por kombatar la Franci e lia federiti indijeni. Pos la kinesma expediciono, fine en 1584 Franci ekpulsesis, e Portugalani konstruktis du fortui e pose fondis l'urbo Nossa Senhora das Neves. En 1588 Frutuoso Barbosa, lore kapitano-chefo di la kapitanio di Paraíba, rinomizis l'urbo Filipeia de Nossa Senhora das Neves, en homajo a Felipe la 2ma di Hispania, lore anke rejulo di Portugal.

Dum la 17ma yarcento Nederlandani invadis la regiono e rinomizis l'urbo kom Frederiksstad. Li ekpulsesis de la regiono dum la 1650a yari.

En 1755 la kapitanii di Paraíba e Ceará anexesis a la kapitanio di Pernambuco. En 1756, pro impero dal Markezo de Pombal, la kapitanio sendis ligno di bona qualeso por rikonstruktar Lisboa. En 1799 Paraíba itere separesis de la kapitanio di Pernambuco.

Pos la nedependo di Brazilia, la provinco Paraíba (antee kapitanio) partoprenis en la revolto konocita kom Kunfederuro dil Equatoro. La revolto faliis e lua chefi mortigesis. De 1848 til 1849 altra revolto, konocita kom Praieira eventis en la regiono sub influo de la revolti di 1848 en l'Europa, ma anke ne havis suceso.

Ambox important.svg Ca seciono esas vakua, nesuficante detaloza o nekompleta. Vua helpo esas bonvenanta!

Geografio[redaktar | edit source]

La totala surfaco di Paraíba (56.584,6 km²) esas simila a Kroatia.

Lua klimato esas tropikala, kun intensa suno en sumero e intensa pluvi en vintro. En sertão regiono (westo di stato) la klimato esas mi-arida. La sikesi en ca regiono povas durar plu kam un yaro.

Ekonomio[redaktar | edit source]

L'agrokultivo di sukrokano esas la precipua ekonomikal agado del stato.

Referi[redaktar | edit source]

  1. (28ma di agosto 2015) Estimativas da população residente no Brasil e Unidades da federação com data de referência em 1º de julho de 2015. (PDF) Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística. URL vidita ye la 28ma di agosto 2015.